Hoa Lê Hà Nội

25/09/2021 22:52

Ngắm kỹ những nhành hoa Lê trắng mịn màng; tinh khiết bên đường Lạc Long Quân; tôi thấy hình như hoa Lê của núi rừng Tây Bắc Việt Nam còn đẹp hơn cả hoa Anh Đào của nước Nhật.

 

Buổi sáng ngày Thần tài (mùng 10 tháng Giêng); lục ví tìm tiền để đi mua vàng mà chẳng thấy; đành làm một cuốc đi bộ ven Hồ Tây cho giảm cân vậy.

Đến đường Lạc Long Quân thì thấy một chợ hoa Lê phục vụ cho thú chơi hoa Rằm tháng Giêng của người Hà Nội; bạt ngàn các cành hoa Lê to, nhỏ phủ kín hoa trắng muốt, tinh khôi. Rất nhiều bạn phây lo lắng thú chơi hoa Lê của người thành phố sau Tết sẽ làm cho cây Lê của vùng núi Tây Bắc bị tàn phá. Tôi thì có cảm nhận hơi khác; thú chơi hoa Lê của người dân sẽ là động lực cho bà con vùng núi Tây Bắc phát triển; nhân giống cây Lê để kinh doanh làm giàu; các rừng Lê tư nhân nhờ đó sẽ phát triển làm đẹp, làm giàu cho Tây Bắc; du lịch nhờ đó cũng sẽ phát triển theo.

Mai đây hoa Anh Đào Nhật Bản; đang được nhân giống ở Điện Biên Phủ cũng có thể được chuyển về Hà Nội để cho nhiều người dân được thưởng thức. Rất có thể trong tương lai không xa; quanh Hồ Tây sẽ có nhiều hoa Anh Đào (giống quanh hồ Đông Potomac của Thủ đô của nước Mỹ).

Nghĩ vậy mà hy vọng không phải vậy; bởi vì nước Mỹ không có Đào mới cần quà tặng là những cây Anh Đào của nước Nhật. Việt Nam ta có Đào bích; Đào phai; có Lê; có Mận thì đâu cần phải đắm đuối nhân giống hoa Anh Đào Nhật Bản. Tôi đã từng đến rừng hoa Anh Đào tại Nhật Bản; đến Thủ đô Washington DC của nước Mỹ vào mùa hoa Anh Đào nở; quả thật hoa Anh Đào thật đẹp với vẻ đẹp trắng trong và sung túc của Hoa (cả nghĩa bóng và nghĩa đen); nhưng có lẽ hoa Anh Đào đẹp hơn lên là nhờ sự quảng bá của văn hóa Nhật Bản. Ngắm kỹ những nhành hoa Lê trắng mịn màng; tinh khiết bên đường Lạc Long Quân; tôi thấy hình như hoa Lê của núi rừng Tây Bắc Việt Nam còn đẹp hơn cả hoa Anh Đào của nước Nhật. Điều còn thiếu ở đây là Việt Nam ta còn thiếu những rừng hoa Lê; đúng ra là thiếu sự giới thiệu vẻ đẹp của những rừng Lê ở Hòa Bình; Sơn La vào mùa hoa nở cho bạn bè quốc tế và cả cho chính đồng bào Việt Nam ta.

Tôi nhớ tới giai thoại nổi tiếng về cành Đào Bích được vua Quang Trung cho binh lính phi ngựa qua 36 trạm để mang từ Thăng Long về Kinh Đô Huế (Phú Xuân) để tặng vợ mình – Ngọc Hân công chúa, nhân dịp chiến thắng quân Thanh; Xuân Kỷ Dậu (năm 1789). Mồng 5 Tết; cành Đào còn nằm trong tay Nguyễn Huệ; mồng 7 Tết cành Đào Bích đó đã đến tay nàng Ngọc Hân. Hơi ấm tay của người chồng vẫn còn vương trên cành Đào khi đến tay người vợ; có giai thoại tình yêu nào đẹp hơn thế. Trong những dịp Lễ hội gò Đống Đa được tổ chức vào mồng 5 Tết; người tham gia Lễ hội vẫn thường được xem tích “cành Đào Quang Trung” được diễn lại trên sân khấu ngoài trời. Gia thoại gần như đã trở thành lịch sử; có nhà sử học đã nhầm lẫn hoặc cố tình coi chuyện đó là lịch sử. Kịch tác gia Trúc Đường (anh trai của nhà thơ Nguyễn Bính); năm 1964 đã viết kịch bản cho vở chèo “Quang Trung” nói về mối tình giữa vua Quang Trung và công chúa Ngọc Hân và điểm nhấn là cành Đào Bích. Với người trồng đào Nhật Tân thì họ thường khẳng định “cành Đào Quang Trung” là có thật một trăm phần trăm; từ đời cụ kỵ của họ đã được kể lại như vậy…

Đào Bích là giống hoa của trời; Đào phai là giống hoa dành cho người thường, dân chơi hoa thường nói thế để ca ngợi hoa Đào Bích. Tôi chỉ thấy thắc mắc là tại sao các nghệ nhân làng hoa Nhật Tân; Phú Thượng từ xa xưa không trồng lấy một hoặc nhiều vườn Đào Bích ở ven sông Hồng hoặc ven Hồ Tây để bây giờ chúng ta có những vườn Đào Bích cổ thụ hơn cả vườn hoa Anh Đào của Thủ đô nước Mỹ. Nếu vòng quanh Hồ Tây cứ mỗi dịp Tết đến lại đỏ rực hoa Bích Đào trên những cây đào cổ thụ 50-70 năm hoặc cả trăm năm thì đẹp biết bao; tự hào biết bao.

Vua Quang Trung thật đáng trách; các vị vua trước và sau đó cũng thật đáng trách vì có thú chơi hoa mà thiếu trách nhiệm giữ hồn cốt cho hoa. Chắc cũng còn kịp cho các vị lãnh đạo đương thời và các nghệ nhân làng hoa Hà Nội để tạo một vườn Đào Bích; nhiều rặng Đào Bích; Đào phai quanh Hồ Tây – Đó là mong ước của tôi và có thể cũng là mong ước của nhiều người.

Bạn đang đọc bài viết "Hoa Lê Hà Nội" tại chuyên mục Diễn đàn. | Hotline: 08.4646.0404