Trong dòng chảy của văn học và cuộc sống, có những nhân vật để lại dấu ấn không chỉ bằng những tác phẩm trên giấy mà còn bằng cả những đóng góp thực tế cho xã hội. Nguyễn Một, một nhà văn – văn hóa đích thực, đã chứng minh rằng sức mạnh của ngôn từ và năng lượng của cuộc đời có thể hòa quyện, tạo nên những giá trị bền vững cho thế hệ hôm nay và mai sau.
Nguyễn Một, sáng tạo văn chương
Nguyễn Một là một cái tên thân thiết với những người yêu mến văn chương Việt Nam. Sinh ra và lớn lên tại Quảng Nam, ông đã trải qua những năm tháng tuổi trẻ gian khó nhưng đầy nghị lực. Sự nghiệp văn chương của ông bắt đầu từ những ngày làm giáo viên, rồi phóng viên, và cuối cùng là nhà văn được mọi người biết đến với những tác phẩm đầy chất nhân văn.
Dưới ngòi bút của Nguyễn Một, qua bút danh Dạ Thảo Linh, thế giới tuổi thơ được khắc họa sống động qua những tác phẩm đầy màu sắc và trí tưởng tượng. Từ “Hoa dủ dẻ” đến “Long lanh giọt nắng”, mỗi cuốn sách là một hành trình kỳ diệu vào cuộc sống, qua những xóm đồi, và đến với những ngôi làng mơ mộng. Ông đã dành tặng cho thiếu nhi những câu chuyện đậm chất nhân văn, như “Năm đứa trẻ xóm đồi” và “Mùa trái chín”, nơi mỗi nhân vật đều mang một bài học, một giá trị sống đáng quý.
Đối với độc giả lớn tuổi, Nguyễn Một lại mở ra một không gian văn chương khác biệt. “Tha Hương” và “Vũ Điệu trên đỉnh Kung Pô” là những tập truyện ngắn phản ánh đời sống xã hội phức tạp, đầy đam mê và cả những trăn trở.
Những giải thưởng như “Trước mặt là dòng sông” và “Kẻ vô học” đã khẳng định vị thế của Nguyễn Một trong làng văn học. Ông không chỉ dừng lại ở việc sáng tác mà còn tham gia sản xuất phim tài liệu, như “Câu chuyện bên một dòng sông”, thể hiện tài năng đa dạng của mình. Với “Ngược mặt trời”, ông tiếp tục chinh phục độc giả bằng những câu chuyện đầy tính nhân văn và sâu sắc. Tác phẩm “Đất trời vần vũ” của ông không chỉ đánh dấu tên tuổi trong giới văn học mà còn giành được giải thưởng quan trọng từ Hội Nhà Văn Việt Nam.
Vững bước trên hành trình văn chương, Nguyễn Một tiếp tục đạt những thành tựu lớn lao. Trong đó nổi bật là tiểu thuyết “Từ giờ thứ sáu đến giờ thứ chín”, giành giải thưởng Hội nhà Văn Việt Nam năm 2023.
Tiểu thuyết ‘'Từ giờ thứ sáu đến giờ thứ chín'’ của Nguyễn Một không chỉ là một tác phẩm độc đáo, mà còn là một bước ngoặt so với những tác phẩm trước của ông. Tác phẩm này tái hiện cuộc sống miền Nam Việt Nam trước và sau năm 1975 một cách chân thực, qua số phận của những người trẻ và những biến cố lịch sử.
Đặc biệt, tác phẩm này phản ánh sự phức tạp của chiến tranh và hậu quả của nó đối với cá nhân, gia đình, và xã hội. Trong quá trình đó, nó khám phá những khát vọng và đấu tranh tinh thần của nhân vật chính, Sơn, và những người xung quanh anh.
Đây không chỉ là một tác phẩm hiện thực nhân văn, mà còn là một bản tường thuật đầy cảm xúc về cuộc sống miền Nam Việt Nam trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Nguyễn Một đã tái hiện không gian miền Nam qua nhiều góc nhìn, từ sinh hoạt hàng ngày đến những “thương phế binh” từng tham gia chiến tranh, và phong trào Hippie thông qua nhân vật Hùng Hippie.
Nhân vật chính, Sơn, cùng với các nhân vật khác như Diễm, Hùng, Trang, Thành… đều thể hiện sự thay đổi trong cảm nhận và tính cách theo thời cuộc, từ chiến tranh đến hòa bình. Điều này làm cho tác phẩm trở nên sâu sắc và phong phú hơn.
Cuối cùng, tiểu thuyết cũng mô tả sâu sắc cuộc sống nông thôn và đô thị miền Nam, cùng với những số phận đầy màu sắc và chân thực. Điều này không chỉ làm cho tác phẩm trở nên phong phú và đa dạng, mà còn giúp người đọc hiểu rõ hơn về cuộc sống và con người Việt Nam trong thời kỳ đó.
Cuốn tiểu thuyết không chỉ là câu chuyện tình, mà còn là câu chuyện về những mối quan hệ khác và số phận của đất nước. Sơn, nhân vật chính, đứng giữa tình yêu và lý trí, không biết lựa chọn bên nào trong cuộc chiến.
Ba nhân vật chính trong tiểu thuyết là anh em ruột, đều tử trận trong cuộc chiến. Hai người hy sinh vì "tận nghĩa với quốc gia", một người "hy sinh vì Tổ quốc", chiến đấu cho các lý tưởng khác nhau nhưng cùng chết dưới mặt trời, trên mảnh đất mà họ đã bảo vệ. Nhà văn Nguyễn Một, thông qua quan điểm Công giáo của mình, đã sử dụng hình ảnh Chúa Giêsu không chỉ như một sự hiện diện mà còn là sự vắng mặt, để phản ánh sự vô nghĩa của chiến tranh.
Nhà báo Yên Ba và nhà văn Tạ Duy Anh đều đánh giá, cuốn tiểu thuyết này là một tác phẩm đáng đọc, không chỉ vì nó đưa ra những câu hỏi về chiến tranh mà còn vì nó khiến chúng ta phải suy ngẫm về ý nghĩa của hòa bình và nhân văn. Cuốn sách là một lời kết án mạnh mẽ đối với chiến tranh và một lời kêu gọi tha thiết cho hòa bình và sự hiểu biết lẫn nhau. Đây không chỉ là một tác phẩm văn học mà còn là một thông điệp tường minh về giá trị của con người và sự cần thiết của hòa bình. Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều ca ngợi tiểu thuyết "Từ giờ thứ sáu đến giờ thứ chín" của Nguyễn Một vì cách tiếp cận mới mẻ về chiến tranh, tập trung vào hậu quả lâu dài đối với người Việt Nam. Ông nhấn mạnh, tác phẩm này không chỉ tái hiện cảm giác sống trong chiến tranh mà còn phản ánh sự tàn phá tinh thần mà nó để lại, kêu gọi trân trọng từng khoảnh khắc hòa bình hiện tại và hành động để ngăn chặn chiến tranh trong tương lai. Đây là một tác phẩm văn học sâu sắc, phản ánh sự kiên cường và khát vọng hòa bình của dân tộc Việt Nam sau gần nửa thế kỷ kể từ khi chiến tranh kết thúc.
Ôn cổ tri tân - nhà văn đã sử dụng quá khứ để soi rọi hiện tại, khắc họa một bức tranh đa chiều về chiến tranh, từ những ám ảnh tâm lý đến những hậu quả lâu dài đối với xã hội. Ám ảnh chiến tranh - qua từng trang viết, Nguyễn Một đã tái hiện những cảnh tượng kinh hoàng, những mất mát và đau thương mà chiến tranh mang lại, để lại dấu ấn sâu đậm trong tâm hồn người đọc. Vẫn còn một ‘’chiến trường’’ khác trong tâm hồn người Việt - tác phẩm phản ánh tinh thần chiến đấu kiên cường của người dân Việt Nam, không chỉ trên chiến trường mà còn trong tâm hồn, trong việc giữ gìn bản sắc văn hóa và tinh thần dân tộc. Những ý kiến của các nhà văn, nhà báo như Tạ Duy Anh và Yên Ba, cũng như nhà thơ Nguyễn Quang Thiều, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam, đều nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nhớ về quá khứ, không để lịch sử lặp lại và hướng tới một tương lai hòa bình, thịnh vượng.
Nhà văn Nguyễn Một, thông qua tác phẩm này, không chỉ muốn kể lại một câu chuyện về chiến tranh, mà còn muốn truyền tải thông điệp về sức mạnh của lòng nhân ái và tình yêu thương. Ông muốn nhắc nhở chúng ta rằng, dù trong bất kỳ hoàn cảnh nào, chúng ta cũng không nên mất đi niềm tin vào hòa bình và tình người. Đây là một thông điệp mạnh mẽ, một lời kêu gọi đến mỗi cá nhân để cùng nhau xây dựng một thế giới không còn chiến tranh, đau thương.
Đồng thời, Nguyễn Một tin rằng tác phẩm của mình không chỉ là câu chuyện của nhà văn mà còn thuộc về bạn đọc, và thông điệp mà ông muốn truyền đạt là “Hãy yêu thương và tha thứ để hướng tới tương lai tốt đẹp”.
“Từ giờ thứ sáu đến giờ thứ chín” còn có những đột phá trong nghệ thuật tiểu thuyết. Nhà văn Nguyễn Một đã tạm gác lại phong cách huyền ảo quen thuộc để khai thác sâu vào mảnh đất hiện thực. Trong “Đất trời vần vũ”, Nguyễn Một sử dụng thủ pháp đồng hiện và hiện thực huyền ảo, còn “Ngược mặt trời” lại được cấu trúc theo dạng tiểu thuyết rời rạc, mỗi chương như một miếng ghép của câu chuyện lớn. Đến “Từ giờ thứ sáu đến giờ thứ chín”, ông đã chọn một bút pháp mới, một hồi kí chân thực, nơi nhân vật là người chứng kiến, kể lại một cách sống động và thực tế.
Tiểu thuyết này thể hiện phong cách “Hiện thực nhân văn - dân chủ”, một sự khác biệt rõ rệt so với “Hiện thực xã hội chủ nghĩa” trước đây. Nguyễn Một đã lồng ghép nghệ thuật vào trong các nhân vật, sự kiện, và địa danh thực tế, giữ nguyên tính cách thật của chúng, mang lại một sự gần gũi và hiện đại trong văn hóa, kích thích tâm trí người đọc. Tác phẩm sử dụng chất liệu “người thật việc thật” để mô tả “tính chân thật hiện thực”, tạo ra một không gian sống đậm chất thực tế và gần gũi với độc giả.
Nhà văn đã thành công trong việc xây dựng một hệ thống nhân vật đa dạng, từ người dân bình thường đến những người có vị trí trong xã hội, tất cả đều bị dày vò bởi chiến tranh. Ông cũng đưa vào tiểu thuyết nhiều trích dẫn thơ, văn, âm nhạc của các tác giả có thật, giúp người đọc cảm nhận được không khí của giai đoạn cuộc chiến cam go nhất.
Tư tưởng nhân văn và dân chủ là giá trị cốt lõi của tác phẩm, nơi tác giả thể hiện sự tôn trọng và trân trọng ý kiến của người khác, không áp đặt quan điểm cá nhân lên độc giả. Cách kể chuyện theo tuyến nhân vật thay vì theo tuyến thời gian tạo ra sự mở rộng và phong phú trong cách tiếp cận vấn đề.
Qua tác phẩm “Từ giờ thứ Sáu đến giờ thứ Chín”, Nguyễn Một không chỉ làm mới mình bằng một phong cách văn học đầy sức sống mà còn gửi gắm những thông điệp sâu sắc. Sự chuyển tên sách từ “Bên lở dòng sông” sang tên mới không chỉ là một sự thay đổi về mặt hình thức mà còn phản ánh sự chấp nhận và thích nghi của tác giả với những biến động của thời đại.
Định hình sự phát triển doanh nghiệp bằng con đường văn hóa
Nguyễn Một còn thể hiện tầm nhìn xa và trái tim nhân ái khi kết hợp cùng Công ty sách Liên Việt phát hành 100 bản đặc biệt của cuốn sách, với mục đích cao cả là ủng hộ cho trẻ em mái ấm GIUSE tại Gia Lai. Sự hưởng ứng nhanh chóng từ cộng đồng, với việc bán hết các bản đặc biệt chỉ sau 8 tiếng, cho thấy sức mạnh của văn hóa và lòng nhân ái trong xã hội hiện đại.
Sự nghiệp văn chương của Nguyễn Một không chỉ dừng lại ở việc sáng tạo nên những tác phẩm văn học có giá trị mà còn lan tỏa tới những việc xác định hướng đi văn hóa cho doanh nghiệp. Điều này càng được củng cố khi ông đảm nhận vai trò Giám đốc Văn hóa Truyền thông tại Tập đoàn THACO, nơi ông đã có đóng góp không nhỏ trong việc định hình và phát triển văn hóa doanh nghiệp. THACO, một cái tên hàng đầu trong ngành công nghiệp ô tô, không chỉ nổi tiếng với những thành tựu trong lĩnh vực sản xuất mà còn được biết đến như một biểu tượng của sự đổi mới và phát triển bền vững. Nguyễn Một đã cùng THACO thực hiện sứ mệnh văn hóa, định hình tương lai bền vững cho doanh nghiệp. Ông đã góp phần quan trọng trong việc nuôi dưỡng một nền văn hóa doanh nghiệp đậm đà bản sắc và nhân văn. "THACO lấy đặc tính công nghiệp làm nền tảng, định hướng xây dựng văn hóa. Theo đó, công ty đề cao và tập trung nâng cao ý thức kỷ luật, hành động kỷ luật, con người kỷ luật để hình thành văn hoá kỷ luật, qua đó phát triển nguồn nhân lực có tác phong công nghiệp, ứng xử chuẩn mực nhằm hình thành đội ngũ nhân sự có đức tính: Nhân văn - Tận tâm - Trung thực - Năng động - Sáng Tạo - Kỷ Luật." (trích https://thacogroup.vn/van-hoa-thaco). Không chỉ có vậy, THACO còn thực hiện nhiều chương trình an sinh xã hội, thể hiện truyền thống và văn hóa mà các thế hệ cán bộ, người lao động của công ty đã xây dựng và gìn giữ. Công ty không chỉ góp phần quan trọng trong sự phát triển kinh tế đất nước mà còn phát huy vai trò tiên phong trong việc thực hiện trách nhiệm với cộng đồng thông qua các chương trình này.
Nổi bật là sự kiện Liên hoan phim quốc tế TP. Hồ Chí Minh 2024, THACO đã khẳng định vai trò là đối tác chiến lược, không chỉ góp phần tạo điểm nhấn cho liên hoan, mà còn thể hiện cam kết mạnh mẽ đối với sự phát triển của văn hóa và nghệ thuật. Sự kiện này đã thu hút được sự chú ý của hàng trăm nghìn khán giả và sự tham gia của gần 200 khách mời quốc tế, chứng tỏ sức hút mạnh mẽ của điện ảnh đối với công chúng. THACO mạnh tay đầu tư vào các hạng mục quan trọng, từ việc tổ chức chuỗi hội nghị, hội thảo về điện ảnh đến việc cung cấp phương tiện di chuyển cao cấp cho các khách mời và nghệ sĩ tham dự.
Một trong những hoạt động đáng chú ý khác, là THACO đã tài trợ cho Giải bóng đá TNSV THACO Cup 2024, một sự kiện thể thao quan trọng thu hút sự tham gia của nhiều đội bóng xuất sắc và đi đến vòng chung kết sau hơn 3 tháng tranh tài. Sự kiện này không chỉ thúc đẩy tinh thần thể thao mà còn là cách thể hiện văn hóa, sự đoàn kết và tự hào của cộng đồng.
THACO còn đóng góp tích cực trong nhiều lĩnh vực khác như an ninh Tổ quốc, an sinh xã hội, an toàn giao thông, giáo dục, y tế, và đặc biệt là văn hóa - văn nghệ. Công ty đã lan tỏa dấu ấn nghĩa tình đến mọi miền, từ vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo đến nhiều hộ nghèo tại 63 tỉnh, thành trên toàn quốc.
Những đóng góp này không chỉ thể hiện sự quan tâm của THACO đến các lĩnh vực thiết yếu của xã hội mà còn phản ánh tầm nhìn rộng lớn và lòng nhân ái của nhà văn Nguyễn Một và tập đoàn THACO trong việc xây dựng một cộng đồng văn minh và phát triển.
Cuộc đời của nhà văn Nguyễn Một là minh chứng cho sự giao thoa giữa văn và đời, nơi năng lượng sáng tạo không chỉ dừng lại ở trang giấy mà còn lan tỏa, thúc đẩy sự phát triển của cộng đồng và xã hội. Cuộc sống đã trao cho nhà văn năng lượng sáng tạo, và các tác phẩm của nhà văn trao lại cho cuộc sống năng lượng mới, thúc đẩy sự phát triển. Những đóng góp của ông trong cả hai lĩnh vực đã để lại dấu ấn sâu đậm, khẳng định rằng Nguyễn Một không chỉ là một nhà văn mà còn là một nhà văn hóa đích thực.
