Phú Thọ: Miếu Nội Điện - Dấu ấn hơn 300 năm thờ nữ tướng thời Hai Bà Trưng
Việt Anh
11:05 31/07/2026
Nằm khép mình giữa vùng quê yên bình của thôn Yên Nội ( trước là thôn Nội Điện), xã Hoàng An, tỉnh Phú Thọ, Miếu Nội Điện là một di sản văn hóa tín ngưỡng độc đáo với lịch sử tồn tại hơn 300 năm. Không chỉ lưu giữ quần thể kiến trúc rêu phong, nơi đây còn là một không gian tâm linh sống động – nơi nếp xưa của cha ông và mạch nguồn văn hóa làng vẫn hằng ngày được các thế hệ người dân trân trọng gìn giữ.
Miếu Nội Điện (Hoàng An, Phú Thọ) là di tích lịch sử văn hóa, được tỉnh Vĩnh Phúc cũ công nhận là Di tích cấp Tỉnh vào năm 2005Ngược dòng lịch sử, Miếu Nội Điện được nhân dân lập nên từ một quy mô nhỏ bé để tri ân và tôn thờ Nữ tướng Ả Lợi Càn Mai Đại Vương – một trong những vị tướng kiệt xuất đã tham gia vào cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng rúng động trời Nam những năm 40 sau Công nguyên.
Trải qua lớp bụi thời gian hơn ba thế kỷ, ngôi miếu mang trong mình sức sống mãnh liệt của một tín ngưỡng thờ cúng anh hùng dân tộc. Sự linh thiêng và uy danh của vị Nữ tướng đã được các triều đại phong kiến nhà Nguyễn công nhận qua 7 đạo sắc phong hiện vẫn đang được lưu giữ cẩn thận tại di tích. Đây là những khối di sản văn hóa vô giá, bao gồm hai đạo sắc triều Thiệu Trị, hai đạo triều Tự Đức, cùng ba đạo sắc phong chia đều cho các triều Đồng Khánh, Duy Tân và Khải Định.
Công trình được xây dựng trong khuôn viên di tích vào năm 1997 từ nguồn đóng góp của nhân dân địa phương. Đây là nơi ghi danh và tưởng niệm các liệt sĩ của thôn đã hy sinh trong các cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc.Giá trị lịch sử của Miếu Nội Điện được khẳng định qua hệ thống tài liệu, hiện vật cổ còn lưu giữ, tiêu biểu là 7 đạo sắc phong do các triều đại nhà Nguyễn ban tặng. Hệ thống sắc phong này bao gồm: 2 đạo triều Thiệu Trị, 2 đạo triều Tự Đức, 1 đạo triều Đồng Khánh, 1 đạo triều Duy Tân và 1 đạo triều Khải Định. Ngày 15/01/2004, Ủy ban Nhân dân tỉnh Vĩnh Phúc cũ đã ban hành Quyết định số 188/QĐ-UB, chính thức xếp hạng Miếu Nội Điện là Di tích lịch sử - văn hóa cấp Tỉnh.Hình tượng Voi cũng xuất hiện tại Miếu. Bức đắp nổi mang tính biểu tượng, ngợi ca khí thế oai hùng và gắn liền với chiến công của Nữ tướng Ả Lợi Càn Mai Đại Vương trong cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng.Cụ Muôn (xã Hoàng An, tỉnh Phú Thọ) cho biết: “Vào ngày mùng 1 và ngày rằm âm lịch hằng tháng người dân trong thôn tập trung tại miếu để làm lễ dâng hương kính Đức Vua Bà Ả Lợi Càn Mai. Miếu Nội Điện mang ý nghĩa rất lớn đối với người dân chúng tôi.
Hiện nay, các hoạt động tín ngưỡng, lễ hội tại Miếu Nội Điện vẫn được duy trì theo đúng phong tục địa phương. Mỗi năm, tại di tích diễn ra hai kỳ lễ chính: Ngày mùng 10 tháng Giêng âm lịch là ngày mở tiệc đầu xuân với các hoạt động tế lễ cùng các trò chơi dân gian như chọi gà, cờ tướng, kéo co, bóng hơi; ngày mùng 10 tháng 5 âm lịch là ngày giỗ Đức Vua Bà, được tổ chức với quy mô lớn nhằm tưởng nhớ công lao của vị nữ tướng. Công việc trông nom, dọn dẹp và sửa sang di tích hằng ngày do người dân địa phương tự nguyện thực hiện, đảm bảo không gian thờ tự luôn nghiêm trang và giữ gìn giá trị di sản qua các thế hệ.
Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, gia đình được biết cô Bảy – người con gái năm xưa từng khóc tiễn Ngô Đức Văn vào chiến trường và cũng là người gửi bức ảnh ông kéo đàn violon về quê – hiện sinh sống tại Thành phố Hồ Chí Minh. Bức ảnh quý còn đó, nhưng cây đàn trong ảnh đã thất lạc từ bao giờ. Câu chuyện về người thanh niên tài hoa, giỏi đàn ghita, hát hay và luôn vui vẻ vẫn được người thân, xóm làng nhắc nhớ.
Tiếng đàn đã ngừng từ mùa chiến tranh, nhưng dư âm của nó dường như vẫn còn ngân vọng bên dòng sông Đáy, trong ký ức làng Chùa và trong niềm mong mỏi của những người thân đang đợi ngày người liệt sĩ trở về.
Thành Đô biết chị Vũ Minh Nghĩa qua tài liệu, sách báo và đã đăng nhiều bài viết về chị cùng chồng chị - Anh hùng Biệt động Nguyễn Thanh Xuân (Bảy Bê), trong đó có 3 kỳ đăng trên Tạp chí Điện tử Văn hóa và Phát triển với tiêu đề: "Có những chiến sĩ Biệt động Sài Gòn anh hùng thầm lặng". Các bài viết được biên tập từ tư liệu của Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ. Sau này, Thành Đô được nhà văn Nguyễn Quang Chánh tặng cuốn sách "Đặc công - Biệt động Sài Gòn tinh nhuệ và táo bạo", đọc mới biết tác giả chính là anh Chánh.
Bài viết phân tích vai trò của cộng đồng trong bảo vệ di sản nghệ thuật chèo dân gian từ tư tưởng Hồ Chí Minh, qua nghiên cứu trường hợp Câu lạc bộ Chèo Phương Thượng, phường Lê Hồ, tỉnh Ninh Bình.
Là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, An Giang là nơi ghi dấu nhiều chiến công oanh liệt trong các cuộc kháng chiến. Chiến tranh kết thúc nhưng trên mảnh đất này vẫn còn hàng chục nghìn phần mộ chưa xác định được danh tính.
Trung đoàn 3, Sư đoàn 330 (Quân khu 9) đứng chân tại phường Mỹ Thới, tỉnh An Giang, không chỉ hoàn thành tốt nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn còn tích cực tham gia xây dựng nông thôn mới, đổ bê tông đường giao thông nông thôn, gia cố đường, khơi thông kênh mương, chỉnh trang cảnh quan môi trường, xây dựng nhà đồng đội, chăm lo gia đình chính sách, thăm hỏi thương binh, bệnh binh và gia đình có công với cách mạng.
Sầu riêng đang là một trong những mặt hàng nông sản xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, mang về hàng tỷ USD mỗi năm và góp phần khẳng định vị thế nông sản Việt trên thị trường quốc tế. Thế nhưng, phía sau những con số tăng trưởng ấn tượng ấy lại xuất hiện một "điểm nghẽn" đáng lo ngại khi quyền lực quản lý nhà nước bị lợi dụng để tạo ra cơ chế xin - cho, biến những quy định hành chính thành công cụ trục lợi.
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, ngày 31/7, mưa rào và dông tiếp tục xuất hiện trên diện rộng tại Bắc Bộ, Trung Bộ, cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ. Một số nơi có khả năng xảy ra mưa to đến rất to, kèm nguy cơ lốc, sét, gió giật mạnh và ngập úng cục bộ.
Chiều 30/7, Đại hội đại biểu Hội Nhà báo tỉnh Phú Thọ lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2031 đã thành công tốt đẹp, đánh dấu bước phát triển mới của tổ chức Hội sau hợp nhất. Đại hội xác định mục tiêu xây dựng đội ngũ người làm báo bản lĩnh, chuyên nghiệp, làm chủ công nghệ, góp phần xây dựng nền báo chí Đất Tổ hiện đại trong kỷ nguyên số.
Hà Nội, ngày 30/7/2026 – Vingroup công bố “VinFast” là tên gọi chính thức cho sân vận động lớn nhất thế giới với sức chứa 135.000 chỗ tại Khu đô thị Thể thao Quốc tế Hà Nội. Việc chọn thương hiệu VinFast cho công trình biểu tượng của thể thao nước nhà không chỉ nhằm tôn vinh bản lĩnh, trí tuệ và tinh thần Việt trong kỷ nguyên mới, mà còn gửi gắm khát vọng vươn cao, vươn xa và góp phần quảng bá hình ảnh Việt Nam phát triển, thịnh vượng ra quốc tế.
Theo TTXVN: Chiều 30/7, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số (Ban Chỉ đạo) chủ trì Phiên họp của Ban Chỉ đạo về một số công việc đã thực hiện từ khi thành lập đến nay và nhiệm vụ trọng tâm tiếp tục thực hiện trong thời gian tới.
