Chủ tịch Hồ Chí Minh từng dạy: “Việc gì lợi cho dân, ta phải hết sức làm. Việc gì hại cho dân, ta phải hết sức tránh”. Đảng ta cũng đã khẳng định: “Cán bộ là nhân tố quyết định thành bại của cách mạng; công tác cán bộ là khâu then chốt của công tác xây dựng Đảng” (1).
Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc; công việc thành công hay thất bại đều do cán bộ tốt hay kém” (2). Cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng nhiều lần nhấn mạnh: “Cán bộ tốt thì chính sách dù khó mấy cũng thành công; cán bộ kém thì chính sách đúng cũng không đi vào cuộc sống” (3). Dưới góc độ lý luận và thực tiễn xây dựng Đảng, chúng ta thấy rằng mối quan hệ giữa Đảng với Nhân dân là mối quan hệ máu thịt nên năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của mỗi tổ chức Đảng không chỉ đo bằng những nghị quyết trên giấy, mà được kiểm chứng qua khả năng giải quyết các bài toán thực tiễn, nhất là những vấn đề dân sinh bức thiết.
An Giang là tỉnh đa dân tộc (Kinh, Khmer, Chăm, Hoa), đa tôn giáo đã tạo nên cái “khó” của dân rất đa dạng: Từ hạ tầng giao thông nông thôn chắp vá đến biến đổi khí hậu gây sạt lở bờ sông; từ sinh kế còn bấp bênh đến nhu cầu giữ gìn bản sắc văn hóa, an ninh trật tự ở từng địa phương. Năm 2025, An Giang có 12.736 hộ nghèo (tỷ lệ 1,27%) và 24.687 hộ cận nghèo (tỷ lệ 2,46%), trong đó, đồng bào dân tộc thiểu số 2.869 hộ, chiếm 2,9% (4). Từ thực tế đó đòi hỏi Đảng bộ An Giang phải đổi mới phương thức lãnh đạo: Chuyển từ hành chính hóa sang bám sát cơ sở, lấy sự hài lòng và đời sống của Nhân dân làm thước đo năng lực cán bộ; coi phương châm “Dân khó – có Đảng” là triết lý sống, là mệnh lệnh từ trái tim của mỗi cán bộ, đảng viên trên vùng đất An Giang kiên cường nhằm thực hiện thắng lợi các nghị quyết của Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh An Giang lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 – 2030 đã đề ra.
Nhằm đưa những chỉ thị, nghị quyết của Đảng, của tỉnh vào thực tiễn đời sống góp phần xóa đói giảm nghèo, nâng cao chất lượng đời sống Nhân dân, tại Phường Hà Tiên, hơn 1.000 hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn, từng vướng vào tệ nạn xã hội hoặc có nguy cơ vi phạm trật tự, an toàn xã hội có trên 500 đảng viên đảng viên đồng hành, mỗi đảng viên phụ trách trung bình từ 8 đến 10 hộ gia đình, đóng vai trò cầu nối giữa Đảng với dân, kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, hỗ trợ định hướng và động viên bà con ổn định cuộc sống. Ở khu phố 3, phường Hà Tiên, ông Trần Văn Thâm, 60 tuổi, mưu sinh bằng nghề chạy “xe ôm”, nhặt ve chai, nuôi đứa cháu đang học lớp 5, sinh sống căn nhà lụp xụp, dột nát khiến hai ông cháu nhiều đêm co ro lo sợ trong mùa mưa bão. Hiểu hoàn cảnh của ông, đảng viên Lý Trường Sang đã vận động đảng viên trong khu phố và các nhà hảo tâm quyên góp xây tặng căn nhà mới rộng gần 40m2, mái tole, nền gạch, tường vững chắc, kinh phí 100 triệu đồng. Ông Thâm xúc động, có chỗ ở đàng hoàng tôi yên tâm lao động, ổn định cuộc sống. Nhờ sự đồng hành của đội ngũ đảng viên, tỷ lệ hộ nghèo toàn phường Hà Tiên giảm còn dưới 0,7%. Một số hộ từng vi phạm pháp luật giờ đã khắc phục, làm ăn chân chính. Các phong trào thi đua, xây dựng khu phố văn minh được Nhân dân hưởng ứng tích cực, tình làng nghĩa xóm thêm gắn bó. (5).
Tại ấp Hòa Kháng, xã Hòa Thuận, anh Lâm Văn Đủ, Phó Bí thư Chi bộ, Phó Trưởng ấp Hòa Kháng, nhận thấy nhiều diện tích đất sản xuất lúa hiệu quả kinh tế không cao, đời sống Nhân dân còn nhiều khó khăn nên mạnh dạn chuyển sang trồng mướp hương rồi vận động người dân cùng thực hiện. Anh Đủ chọn cách làm trước để người dân thấy hiệu quả rồi làm theo (6).
Quán triệt sâu sắc quan điểm “Dân là gốc”, Đảng ủy xã Vĩnh Bình phát huy vai trò “nêu gương” của mỗi cán bộ, đảng viên trong thực thi công vụ cũng như trong sinh hoạt đời sống hàng ngày. Đồng chí Võ Thanh Xuân, Phó Bí thư Đảng ủy xã Vĩnh Bình, cho biết, trong hoạt động điều hành phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương, Đảng ủy, Ủy ban nhân dân xã đề cao trách nhiệm nêu gương của người đứng đầu, cán bộ, đảng viên, phân công rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ trách nhiệm, lấy hiệu quả thực hiện nhiệm vụ và sự hài lòng của Nhân dân làm thước đo đánh giá cán bộ, đảng viên.
Được ở trong ngôi nhà mới sạch đẹp, khang trang, ông Nguyễn Văn Bình, ngụ ấp Cái Nứa, chia sẻ, trước đây gia đình tôi sống trong ngôi nhà đã xuống cấp, dột nát. Nhờ sự quan tâm của các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương nên gia đình tôi được hỗ trợ xây dựng nhà mới. Đây là món quà vô giá, giúp gia đình tôi ổn định chỗ ở, có điều kiện vươn lên trong cuộc sống.
Nhằm tạo điều kiện cho hội viên và các hộ dân có nhu cầu tiếp cận nguồn vốn tín dụng chính sách để phát triển sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm, nâng cao thu nhập và ổn định cuộc sống, đồng chí Trần Tuyết Nhi, chi bộ ấp Hiệp Hòa, cho biết, Tổ vay vốn ấp Hiệp Hoà do hội Cựu Chiến Binh quản lý đã phối hợp với Ngân hàng Chính sách xã hội giải ngân 1.871.420.702 đồng cho 53 hộ dân vay vốn sản xuất, kinh doanh. Nhờ có nguồn vốn vay, các hộ có thêm điều kiện đầu tư phương tiện, vật tư, cây trồng, vật nuôi và bổ sung vốn phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh, qua đó, góp phần tạo việc làm cho lao động trong gia đình, tận dụng thời gian nhàn rỗi, tăng thu nhập, cải thiện đời sống và từng bước ổn định kinh tế hộ gia đình.
Đảng viên Nguyễn Văn Dốn, ngụ tại xã Hòn Đất, thành viên Hội Bảo trợ bệnh nhân nghèo tỉnh An Giang, là người nhiều năm thực hiện công tác an sinh xã hội ở địa phương, như: nhận đỡ đầu trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, xây cầu, cung cấp áo quan cho người nghèo khi qua đời, chuyển viện miễn phí, giúp đỡ người già neo đơn có hoàn cảnh khó khăn, cất nhà cho người nghèo,…Với những đóng góp thiết thực trong công tác an sinh xã hội, anh đã được Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen cùng nhiều Bằng khen khác của cấp Trung ương và của Tỉnh. Ban Thường vụ Tỉnh đoàn tuyên dương 47 cá nhân đảng viên trẻ tiêu biểu năm 2026.
Còn ở Chi bộ ấp Ngã Cạy thuộc Đảng bộ xã An Biên đang tạo sự đồng thuận từ những việc làm gần dân. Chi bộ ấp Ngã Cạy hiện có 23 đảng viên, trong công tác ở cơ sở, đảng viên phải sát dân, hiểu dân. Đảng viên phụ trách địa bàn thường xuyên nắm tình hình, xem bà con cần gì để hỗ trợ thêm nhằm chăm lo an sinh gắn với hỗ trợ sinh kế để người dân thoát nghèo bền vững. Hộ ông Trần Văn Hùng, 65 tuổi, là một trong những trường hợp như vậy. Vợ chồng ông Trần Văn Hùng sống ăn nhà nhỏ nằm ven con kênh nội đồng nương tựa vào nhau. Không ruộng đất, không con cháu, cuộc sống quanh năm dựa vào nghề giăng lưới sông, thu nhập bấp bênh. Nhờ được địa phương hỗ trợ vay vốn chính sách 50 triệu đồng từ chương trình thoát nghèo, đồng thời, được cấp 4 con heo giống nên gia đình ông đã từng bước thoát nghèo.
Với phương châm: “Mọi người dân đều có nơi ở ổn định, an toàn, không ai bị bỏ lại phía sau”, năm 2025, An Giang xóa hơn 3.100 căn nhà tạm, dột nát, với kinh phí hơn 207 tỷ đồng, là nền tảng để người nghèo, cận nghèo an cư lạc nghiệp, góp phần giảm nghèo bền vững, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội một cách toàn diện. Ngoài ra, các cấp, các ngành còn vận động xã hội hóa, hỗ trợ xây dựng và sửa chữa thêm 225 căn nhà cho hộ nghèo, cận nghèo và các gia đình khó khăn về nhà ở, nhưng không nằm trong diện được duyệt của Chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát, với tổng kinh phí huy động thêm trên 11 tỷ đồng; trong 6 tháng đầu năm 2026, Quỹ “Vì người nghèo” đã vận động nguồn lực xây dựng 793 căn nhà Đại đoàn kết từ nguồn cấp tỉnh và hơn 1.321 căn nhà Đại đoàn kết do Mặt trận các xã, phường, đặc khu vận động, góp phần giúp hộ nghèo, hộ cận nghèo và người có hoàn cảnh khó khăn ổn định cuộc sống,…
Đồng thời, tỉnh An Giang có nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo mang lại hiệu quả rõ rệt, như: Dân vận khéo - Kết nối cộng đồng - Lan tỏa sống xanh - Giữ gìn nét đẹp truyền thống; mô hình “Bếp ăn 0 đồng Phúc Tâm” tại phường Long Xuyên phục vụ từ 1.000 - 1.300 suất ăn miễn phí mỗi ngày cho người dân; Câu lạc bộ Thứ bảy - Bình Khánh với tinh thần đóng góp hàng tỷ đồng mỗi năm cho công tác an sinh xã hội; mô hình góp quỹ “Vì người nghèo” từ 1 lon gạo và 10.000 đồng hằng tháng của Chi bộ ấp 11A, xã An Minh; mô hình “Gắn kết - Đồng hành - Sẻ chia - Phát triển” của Hội LHPN phường Tịnh Biên giúp đỡ phụ nữ yếu thế vùng biên ổn định cuộc sống; tổ chức đối thoại “Tháng nghe dân nói”; Tổ hợp tác xe ôm; Tổ hòa giải; CLB xây dựng gia đình hạnh phúc; CLB gia đình phát triển bền vững; Câu lạc bộ Liên thế hệ tự giúp nhau,… để cùng ăn, cùng làm, cùng bàn với dân góp phần giảm tỷ lệ hộ nghèo, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân. Trong đó, nòng cốt là đảng viên phụ trách hộ gia đình, bởi đảng viên phụ trách hộ gia đình không chỉ đơn thuần là hỗ trợ vật chất, mà quan trọng hơn là thường xuyên gần dân, hiểu dân, kịp thời tuyên truyền, vận động bà con chấp hành tốt các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, quy ước cộng đồng, đặc biệt là trong xây dựng nếp sống văn hóa, giữ gìn an ninh trật tự ở khu dân cư. Các mô hình là điểm tựa cho hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo chí thú làm ăn nhưng thiếu vốn sản xuất - kinh doanh. Việc thực hiện chính sách hỗ trợ trên cơ sở giảm dần hoạt động “cho không”, "cho con cá", tăng dần cơ chế hỗ trợ có điều kiện, "trao cần câu", từ đó, tạo ra sự chủ động, không trông chờ, ỷ lại cho đối tượng được hỗ trợ. Ông Nguyễn Văn Thế, Chánh Văn phòng Hội NCT tỉnh An Giang, cho biết, người cao tuổi tham gia cấp ủy chính quyền ở các tổ, khu phố, ấp, xã, phường, đặc khu đã có những đóng góp rất lớn trong việc vận động quần chúng thực hiện đúng các chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước, an sinh xã hội ở địa phương.
Từ đó chúng ta thấy rằng, để góp phần xây dựng Đảng bộ tỉnh An Giang ngày càng trong sạch, vững mạnh, các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương của tỉnh đã thực hiện tốt phương châm “3 gần”, “5 phải”, “4 không”, trong đó “3 gần” là gần dân - gần cơ sở - gần không gian số; “5 phải” là phải lắng nghe, phải đối thoại, phải làm mẫu, phải chịu trách nhiệm và phải báo cáo kết quả; “4 không” là không hình thức - không né tránh - không đùn đẩy - không làm sai chức năng; trong đó, trọng tâm là “Ở đâu dân gặp khó khăn, ở đó phải có sự hiện diện của tổ chức Đảng và vai trò tiên phong của người đảng viên” đã khơi dậy sức dân, phát huy khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo sự đồng thuận xã hội và đóng góp tích cực vào sự phát triển bền vững của tỉnh.
Cùng với đó, việc phân công đảng viên tại An Giang là điểm sáng mang tính đột phá trong công tác xây dựng Đảng và thực hiện nhiệm vụ an sinh xã hội tại cơ sở. Mô hình đã cụ thể hóa phương châm "rõ người, rõ việc, rõ địa chỉ" trong công tác phát triển kinh tế - xã hội. Thay vì chỉ đạo chung chung, cấp ủy cơ sở giao nhiệm vụ trực tiếp cho từng đảng viên đồng hành cùng hộ nghèo, cận nghèo hoặc hộ có hoàn cảnh đặc biệt. Đảng viên trực tiếp xuống tận nhà, lắng nghe tâm tư, nắm bắt chính xác nguyên nhân dẫn đến khó khăn (thiếu vốn, thiếu tư liệu sản xuất, mắc bệnh hiểm nghèo hay thiếu kỹ năng làm ăn) để tham mưu chi bộ đưa ra giải pháp hỗ trợ trúng và đúng nhu cầu. Thông qua việc “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, hình ảnh người đảng viên trở nên gần gũi, thân thiết với bà con nhân dân. Đảng viên không chỉ vận động, tuyên truyền đường lối, chính sách mà còn là "cầu nối" đưa các nguồn lực hỗ trợ từ Nhà nước, các nhà hảo tâm và quỹ đại đoàn kết đến tận tay người dân. Điều này củng cố mạnh mẽ niềm tin của quần chúng nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng, xóa bỏ khoảng cách giữa cán bộ và nhân dân tại các địa bàn vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số đặc thù của tỉnh An Giang. Mô hình đóng vai trò như một "trường học thực tiễn" giúp rèn luyện bản lĩnh, tư tưởng và tinh thần trách nhiệm của cán bộ, đảng viên. Đây vừa là thước đo thực chất để đánh giá, xếp loại chất lượng đảng viên hằng năm, vừa là giải pháp ngăn chặn hiệu quả biểu hiện “xa dân”, bệnh thành tích hay quan liêu trong bộ máy chính trị.
Nhờ sự sâu sát, hướng dẫn áp dụng mô hình sản xuất, tư vấn nghề nghiệp hay hỗ trợ tiếp cận vốn vay ưu đãi, nhiều hộ gia đình đã thay đổi nhận thức, xóa bỏ tư tưởng trông chờ, ỉ lại vào Nhà nước để chủ động vươn lên thoát nghèo. Kết quả thoát nghèo thực chất từ mô hình góp phần quan trọng vào tiêu chí nâng cao thu nhập, hoàn thành chương trình Mục tiêu Quốc gia xây dựng Nông thôn mới tại địa phương.
Mô hình phân công đảng viên phụ trách hộ khó khăn tại An Giang không chỉ là một giải pháp an sinh xã hội nhân văn, mà còn thể hiện tư duy xây dựng Đảng hành động, lấy sự hài lòng và đời sống của nhân dân làm thước đo năng lực lãnh đạo. Điều đó đã chứng tỏ trong thời gian qua An Giang đã lựa chọn, rèn luyện, trọng dụng đội ngũ cán bộ, đảng viên có bản lĩnh chính trị, trí tuệ, đạo đức, năng lực tổ chức, sâu sát với dân, có trách nhiệm, có tầm nhìn, sáng tạo, linh hoạt và phù hợp thực tiễn, không chỉ “hiểu luật – hiểu dân – hiểu việc”, vững vàng trước mọi cám dỗ, giữ mình trong sạch, trung thành tuyệt đối với Đảng, đặt lợi ích của Nhân dân và quốc gia lên trên hết, mà còn thạo dữ liệu – thạo công nghệ – thạo đối thoại với Nhân dân, có tầm nhìn trong thực hiện các nghị quyết của Đảng, của tỉnh, mở ra không gian phát triển mới, đưa chính sách của Đảng đi vào thực chất.
Từ thực tiễn sống động tại An Giang, chúng ta nhận thấy điều cốt lõi trong công tác xây dựng Đảng của tỉnh, đó là: Sự thượng tôn tinh thần trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên lúc khó khăn nhất chính là lời thuyết phục hiệu quả nhất. Khi đảng viên xông xáo trên tuyến đầu niềm tin của nhân dân đối với Đảng sẽ tự đơm hoa kết trái; Kết hợp dân vận khéo với việc thực hiện Quy chế dân chủ ở cơ sở theo tinh thần "Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng"; thắt chặt khối đại đoàn kết toàn dân tộc, dân khó – có đảng, khi đó, ý Đảng hợp với lòng Dân, mọi lực cản đều sẽ bị đẩy lùi, mở ra con đường phát triển nhanh và bền vững cho tỉnh nhà.
(Còn tiếp)
................................
Tài liệu tham khảo
(1): Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Tập I, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2021, tr. 175–179
(2): Hồ Chí Minh, Toàn tập, Tập 5, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011, tr. 269
(3): Nguyễn Phú Trọng, Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2022, tr. 214
(5): https://baoangiang.com.vn/dang-vien-lam-hat-nhan-xoa-ngheo-a424015.html
