Sáng tạo từ đời thường
Trong phong trào “Lao động giỏi, lao động sáng tạo”, anh Chu Anh Tú, Trưởng bộ phận Tráng phủ, Công ty TNHH Toyota Boshoku Hải Phòng (doanh nghiệp chuyên sản xuất nội thất ô tô) là một điển hình tiêu biểu. Với anh Chu Anh Tú, sáng tạo bắt nguồn từ chính những trăn trở trong công việc hằng ngày. Anh chia sẻ: “Công việc của chúng tôi là nối các cuộn vải sau khi tráng phủ. Trước đây, sử dụng chỉ cứng nhanh, nhưng lại để lại những vết xước li ti trên bề mặt trục vải. Nhìn những vết xước này, tôi trăn trở phải tìm được loại chỉ khác, đảm bảo độ mềm, độ bền để bảo vệ máy, tránh tình trạng thử rồi để lại sai sót phải sửa nhiều lần trong quy trình sản xuất…”.
Những nỗ lực bền bỉ ấy đã được đền đáp. Giải pháp cải tiến của anh Tú được ứng dụng thành công trong thực tiễn, giúp doanh nghiệp tiết kiệm gần 3 tỷ đồng, góp phần giảm lượng rác thải nguy hại ra môi trường. “Cảm giác từ một ý tưởng nhỏ trở thành hiện thực và mang lại giá trị cho doanh nghiệp thật sự tự hào. Điều đó khiến tôi hiểu rằng, mọi đóng góp dù nhỏ đều có ý nghĩa và thôi thúc bản thaan tiếp tục cống hiến. Trong 20 năm làm việc, tôi đã đóng góp hàng chục sáng kiến, làm lợi hơn 50 tỉ đồng cho doanh nghiệp...”, anh Chu Anh Tú bày tỏ.
Nhận xét về những đổi mới sáng tạo của lao động Việt Nam, theo ông Masaya Sanno, Giám đốc Công ty TNHH Toyota Boshoku Hải Phòng, phong trào “Lao động giỏi, lao động sáng tạo” do Công đoàn phát động không chỉ phù hợp với định hướng phát triển của doanh nghiệp, mà còn trở thành giá trị cốt lõi trong văn hóa doanh nghiệp. “Phong trào đã khơi dậy và giải phóng tiềm năng sáng tạo ngay trong từng vị trí công việc, biến những cải tiến nhỏ thành hiệu quả lớn”, ông Masaya Sanno nhấn mạnh.
Cũng xuất phát từ thực tiễn lao động, Kỹ sư Nguyễn Duy Khuê (sinh năm 1978), Kỹ thuật trưởng Phân xưởng 2 (Nhà máy Thuốc lá Khatoco Khánh Hòa), là một trong những điển hình tiên tiến vinh dự tham dự Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI.
Trong giai đoạn 2020–2025, anh Khuê đã có nhiều sáng kiến cải tiến kỹ thuật, mang lại lợi ích hàng tỷ đồng cho doanh nghiệp. Gắn bó hơn 24 năm với nghề, anh cho biết, quá trình tự học, tích lũy kiến thức cùng sự hỗ trợ của đồng nghiệp đã giúp anh từng bước hình thành kinh nghiệm và sáng kiến trong lao động. Nhiều thiết bị có mức độ tự động hóa cao, khi hư hỏng thường phải nhập khẩu phụ tùng với chi phí lớn và thời gian kéo dài. Từ đó, anh Khuê cùng cộng sự kiên trì nghiên cứu các giải pháp nội địa hóa phụ tùng, lựa chọn vật liệu phù hợp, vừa giảm chi phí vừa đảm bảo sản xuất liên tục.
Tiêu biểu là sáng kiến “Thiết kế bộ tách bao đôi, bộ bàn ủi ép hai mặt bóng kính cho chuyền máy Focke 300b/phút”. Theo thiết kế nguyên bản, các chuyền máy Focke 300b/phút không có cụm bàn ủi làm căng và láng bề mặt sản phẩm, gây khó khăn trong việc đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của khách hàng. Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, anh Khuê cùng cộng sự đã nghiên cứu, thiết kế lại hệ thống điện, cảm biến điều khiển, hệ thống điều khiển nhiệt độ; cải tiến chương trình điều khiển và các cụm cơ khí liên quan. Sáng kiến này nâng cao chất lượng sản phẩm, làm lợi cho doanh nghiệp hơn 1,3 tỷ đồng…
Ở lĩnh vực đòi hỏi độ chính xác tuyệt đối như kỹ thuật hàng không, nữ Kỹ sư Thái Bảo Trâm, Trung tâm Phục vụ bảo dưỡng, Công ty TNHH MTV Kỹ thuật máy bay, cũng ghi dấu ấn bằng hàng loạt sáng kiến giá trị lớn. Gần 20 năm gắn bó với đơn vị, chị luôn quan sát tỉ mỉ từng thao tác trong công việc để phát hiện những điểm bất hợp lý và đề xuất cải tiến. Nổi bật là sáng kiến “Cải tiến module dock động cơ B777 để sử dụng cho bảo dưỡng động cơ B787”, được đưa vào áp dụng từ tháng 5/2024, giúp tiết kiệm hơn 4,5 tỷ đồng cho doanh nghiệp, đồng thời nâng cao hiệu quả và an toàn trong bảo dưỡng kỹ thuật...
Lan tỏa phong trào sáng tạo trong xã hội
Hoạt động đổi mới sáng tạo gắn với đời sống thực tiễn. Tại Ngày hội khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia 2025 (TechFest Việt Nam 2025), nhiều doanh nghiệp đã giới thiệu các sản phẩm, giải pháp công nghệ nhằm giải quyết những bài toán thực tiễn. Đáng chú ý là các giải pháp trụ sạc xe điện, đáp ứng nhu cầu phát triển phương tiện điện, đặc biệt tại các đô thị lớn như Hà Nội.
Bà Nguyễn Thị Thu Huyền, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần AnyShare cho biết, các trạm sạc điện của doanh nghiệp đáp ứng đầy đủ yêu cầu về phòng cháy, chữa cháy, có công nghệ khóa dòng, tự ngắt khi xảy ra rò rỉ điện và tích hợp chất dập lửa tự động. Tuy nhiên, theo bà Huyền, việc chưa có quy chuẩn quốc gia thống nhất về trụ sạc điện đang gây khó khăn cho doanh nghiệp trong khâu kiểm định và mở rộng đầu tư. Thống kê năm 2025, công đoàn công ty đã ghi nhận có hơn 186.000 sáng kiến được triển khai và ứng dụng trong thực tiễn, với tổng giá trị làm lợi đạt 17.503 tỷ đồng, góp phần quan trọng vào việc nâng cao năng suất lao động và hiệu quả sản xuất kinh doanh.
Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Bùi Hoàng Phương nhận định: Năm 2025 là năm đầu tiên ngành Khoa học và Công nghệ triển khai Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Việt Nam xếp thứ 44/139 quốc gia về Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu; hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo xếp thứ 55/100 toàn cầu. Chuyển đổi số quốc gia cũng ghi nhận bước chuyển căn bản khi hạ tầng số, dữ liệu số và các nền tảng dùng chung được hình thành đồng bộ.
“Mỗi người một sáng tạo, mỗi cơ sở một cải tiến kỹ thuật, mỗi ngành một giải pháp khoa học công nghệ được ứng dụng hiệu quả sẽ tạo nên sức mạnh cộng hưởng, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống và thúc đẩy xã hội phát triển bền vững”, Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương khẳng định.
