Chính diện của chiến dịch dài gần 60 km, trải dài từ hướng đảm nhiệm của Quân khu 5 đến Quân khu 7 trên toàn tuyến biên giới Campuchia – Thái Lan.
Khi hội nghị kết thúc, Tư lệnh Quân khu bảo tôi: "Mai đi công tác cùng chuyến bay với ông và các cán bộ cơ quan, cùng cán bộ Sư đoàn 2 và Sư đoàn 307..."
Lúc lên máy bay đi cùng Tư lệnh, tất cả mọi người đều bị phi công thu hết vũ khí. Thế nhưng đến lượt tôi, viên phi công trực thăng lại bảo: "Anh cứ mang theo luôn!". Tôi ngạc nhiên tự hỏi, không biết sao mình lại là ngoại lệ. Nhất là khi anh Yến – Sư trưởng Sư đoàn 307 đứng bên cạnh – hài hước trêu: "Thằng Dũng nó to hơn cả anh em mình...". Nghe vậy, tất cả các "sếp" đều cười ồ lên làm tôi ngượng ngùng vô cùng mà không hiểu lý do vì sao. Lúc đó, trên người tôi luôn đeo hai khẩu súng ngắn (một khẩu K70 và một khẩu giảm thanh) cùng hai quả lựu đạn chạm nổ. Việc mọi người trên máy bay cứ nhìn vào rồi trêu chọc khiến tôi thấy rất ngại ngần.
Khi máy bay hạ cánh, nơi chúng tôi đến là sân bay dã chiến của một sư đoàn thuộc Quân khu 7. Hôm đó, chỉ có Sư đoàn phó ở nhà cùng một vài cán bộ giúp việc ra tiếp khách.
Trong lúc làm việc, Tư lệnh hỏi han kỹ lưỡng về mọi mặt cần thiết nhằm chuẩn bị đưa đội hình Sư đoàn 2 của ta đến, phục vụ cho hướng tiến công và luồn sâu bao vây cánh trái của chiến dịch. Sau đó, ông quay sang giới thiệu đội hình cán bộ Sư đoàn 2 rồi Sư đoàn 307. Đến lượt tôi, ông dành cho những lời giới thiệu đầy tự hào: "Nó vào đất Thái Lan như đi dạo... nói vào đâu là vào đến đấy... Đến đây để chuẩn bị đưa lực lượng dẫn đội hình luồn sâu hướng này...". Trong lòng tôi rất cảm ơn Tư lệnh, nhưng tôi cũng hiểu đây là "phép khích tướng của Khổng Minh" nên giữ tâm thế bình hòa, tĩnh tại.
Sau khi nghỉ lại một đêm, sáng ngày mai, sư đoàn bạn (Quân khu 7) bố trí hai chiếc xe GMC loại 5 tấn cùng bộ phận bảo vệ đưa đoàn lên phía biên giới. Ý thức được vị trí của mình, tôi leo lên chiếc xe đi đầu để chỉ huy lực lượng bảo vệ. Thế nhưng Tư lệnh gọi tôi quay lại và bảo: "Mày đi xe sau, ngồi trên thùng xe này để bảo vệ chúng tao chứ!" rồi ông cười. Biết ông nói thật, tôi liền chuyển về xe sau theo ý ông.
Sau khi mọi việc kiểm tra, chuẩn bị cho nhiệm vụ ở hướng này hoàn tất, chúng tôi lại lên máy bay quay về theo kế hoạch. Lúc về đến sân bay, nhân cơ hội thuận tiện, tôi liền hỏi người phi công:
– Sao ông thu hết vũ khí của các sếp mà lại không thu của tôi?
Viên phi công trả lời:
– Nếu nói là để anh bảo vệ... thì khi đã lên máy bay, người bảo vệ chỉ có thể là người trong tổ bay thôi! Nhưng anh không nhớ tôi chứ hồi anh còn ở d409 (Tiểu đoàn 409), tôi đã nhiều lần gặp và ăn cơm cùng anh rồi. Cỡ như anh thì cần gì phải cướp máy bay mà đi! Qua bên kia biên giới với anh có khác nào đi chợ đâu!
Nghe câu trả lời, tôi mới thấu hiểu niềm tin "vượt rào" mà mọi người dành cho những người lính Đặc công đáng trân trọng biết bao.
Đơn vị chúng tôi được giao tổ chức lực lượng trên hai hướng:
- Hướng thứ nhất: Một bộ phận chịu trách nhiệm dẫn đội hình Trung đoàn 1 (e1) thuộc Sư đoàn 2 (f2) từ hướng Phum Cốp (hướng Quân khu 7) luồn sâu vào trục 00 trên đất Thái, do Huỳnh Bá Quận – Tiểu đoàn phó chỉ huy.
- Hướng thứ hai: Cắt ngang hợp vây cùng Trung đoàn 95 (e95) thuộc Sư đoàn 307 (f307) trên hướng từ khu vực cao điểm 547, hướng này do tôi trực tiếp chỉ huy
-
Anh hùng LLVT nhân dân Nguyễn Chơn (ngồi giữa, khi đang là Thiếu tướng, Tư lệnh Quân khu 5) nghe báo cáo phương án đánh Cao điểm 547 ở chiến trường K (năm 1984). Ảnh tư liệu.
Công tác chuẩn bị của Đặc công trên cả hai hướng đã hoàn thành xuất sắc. Chúng tôi nắm vững địa hình, địa vật và tình hình địch liên quan trên toàn tuyến chiến dịch. Việc điều nghiên độc lập của các đơn vị theo nhiệm vụ được giao về cơ bản cũng đã hoàn tất.
Hội nghị làm công tác hiệp đồng giao nhiệm vụ của Tư lệnh chiến dịch sau đó được tổ chức. Khi xuất hiện những báo cáo mâu thuẫn giữa các đơn vị, đặc biệt là về mặt địa hình, Tư lệnh đã gọi tôi lên báo cáo về công tác chuẩn bị của d407 (Tiểu đoàn 407).
Thứ nhất, tôi không nhất trí với báo cáo của Sư đoàn 2 khi họ cho rằng chỉ có 2 đường xe chạy dọc từ đất Thái ra biên giới. Thực tế phải là 4 đường. Tôi thẳng thắn nhận định các đồng chí bên đó đã không đi hết, vì ngay cả yếu tố thời gian di chuyển của f2 cũng chỉ bằng một nửa thời gian của chúng tôi. Để chứng minh, tôi phân tích: quãng đường phải đi theo nhiệm vụ so với thời gian quy định, nếu quân Đặc công chúng tôi đi với tốc độ ở rừng thưa cũng chỉ được 4km/giờ. Trong khi đó, các bạn đi chỉ mất nửa thời gian, mà đội hình trinh sát chỉ huy lại lớn hơn và chưa có nhiều kinh nghiệm, thì thử hỏi đi kiểu gì?
Còn trên hướng Trung đoàn 95 thuộc Sư đoàn 307, chính tôi là người trực tiếp đi chuẩn bị. Dù là mùa khô, nhưng khi vào sâu trong khu vực phía sau cao điểm 547, chúng tôi đã gặp một hồ nước rất lớn. Buộc lòng chúng tôi phải tìm một thân cây lớn mà địch bắc qua làm cầu ngay tại một nhánh nhỏ của hồ nước để di chuyển. Tôi cũng đã khuyến cáo các đơn vị nên chuẩn bị phao bơi để tránh bị ướt. Thế nhưng, phía e95/f307 lại phản bác: "Lấy đâu ra nước vào mùa này...". Tôi hiểu, vụ chết khát ở 547 năm xưa đã ghi dấu ấn quá sâu đậm, khiến các vị ấy giờ đây rơi vào tâm lý "sợ cả cành cây cong".
Cuối cùng, Tư lệnh là người đưa ra quyết định tất cả
Đội hình đơn vị tôi dẫn đầu luồn sâu vào đất Thái 20 km, đồng thời dẫn theo đội hình e95 vào chiếm lĩnh vị trí gần trục 00. Trung đoàn 95 có nhiệm vụ bảo đảm hậu phương cho chúng tôi (mọi thương binh, tử sĩ, tù binh... đều được giao về phía sau cho e95 quản lý).
Đến ngày N-2, việc bắt liên lạc và phối hợp với Trung đoàn 95 đã hoàn thành. Tôi cho đội hình nghỉ trưa. Vì bị trận sốt rét hành hạ mệt mỏi, tôi nằm trên võng rồi thiếp đi lúc nào không biết.
"Huỵch! Huỵch!" – Tiếng động lạ vang lên từ phía cảnh giới của đội hình.
Tôi bật nhỏm dậy, bảo Đương – Phó Chính trị Đại đội 1 (C1) đang ở gần đó – cùng lên kiểm tra tình hình. Tôi chạy trước, khi ra đến nơi thì thấy quân ta đang vây bắt một tên lính Pôn Pốt. Tên này có vóc dáng rất to lớn và đang ra sức kháng cự, không chịu khuất phục. Vì quân ta cải trang, mặc toàn bộ trang phục của địch lại cơ động bí mật trong rừng già nên tên địch trên chòi gác hoàn toàn không phát hiện được. Thậm chí khi bị bắt xuống, nó còn tưởng đồng bọn đùa giỡn nên bảo "đừng đùa".
Thấy tôi và Đương chạy đến, anh em giãn ra. Lúc đó, tôi là người duy nhất mặc bộ rằn ri của Đặc công, hai tay lại đang cầm hai khẩu súng ngắn nên không thể dùng tay để khống chế nó. Tôi chỉ tay vào mình, nhìn thẳng vào mặt tên địch rồi gằn giọng: "Thà hản Việt Nam..." (Bộ bộ Việt Nam). Nhanh như chớp, tôi ngoáy mũi chân, tung cú đá thốc hiểm hóc vào bộ hạ của nó. Tên địch đổ rạp xuống đất rồi ngất lịm đi.
Tôi bảo anh em: "Trói nó lại, lấy nước hắt lên mặt cho tỉnh để khai thác ngắn, nắm tình hình". Sau đó, tôi gọi người của cả quân Đặc công lẫn trinh sát e95 dẫn tên địch cùng những thông tin liên quan về phía sau, giao lại cho Trung đoàn 95 theo đúng quy định.
Vì cơn sốt rét làm quá mệt, tôi lại quay về võng định nằm nghỉ một chút. Khoảng nửa tiếng sau, mấy cậu lính – gồm cả quân mình và trinh sát e95 – hớt hải chạy về báo cáo với vẻ mặt cắt không còn giọt máu:
– Thủ trưởng ơi... thằng địch chạy mất rồi!...
Nghe đến đó, tôi gần như cắt hẳn cơn sốt, nhảy phắt dậy quát lớn:
– Bắn ngay mấy thằng này cho tôi!
Mấy anh em sợ hãi đến hồn siêu phách lạc. Dằn lòng kìm chế cơn giận, tôi hỏi rõ đầu đuôi câu chuyện. Anh em mếu máo kể:
– Bọn em hai đứa đi trước dẫn đường, hai đứa đi sau dẫn nó. Đến một cái vực dựng đứng, hai người đi sau thấy nó bị trói hai tay ra sau không xuống được, liền kẹp hai bên để dìu xuống. Ai ngờ vừa đến bờ vực, nó bất ngờ dùng vai và thân người đẩy mạnh khiến cả hai anh em rơi xuống vực, rồi nó kéo theo cả dây bỏ chạy. Đến khi anh em leo lên được thì không thấy bóng dáng nó đâu nữa. Bọn em đã chia làm hai ngả đuổi theo nhưng không tìm được...
Càng nghe tôi càng bực mình vì sự khờ khạo, ngây thơ hết chỗ nói của quân mình. Đúng là "trời cứu mấy chú thỏ non nhà ta"!
"Hú... Hú..." – Tiếng địch hú gọi nhau tìm kiếm vang lên giữa rừng.
Quên đi sự mệt mỏi của căn bệnh sốt rét, tôi lập tức truyền lệnh và bảo Đương đang đứng bên cạnh:
– Bảo tất cả cán bộ có địa bàn lập tức tổ chức các tổ nhỏ truy bắt bằng được!
Nói rồi, tôi cùng Đương chạy ngay bám theo hướng tiếng hú. Đến lúc tiếp cận và nhìn thấy, thì hóa ra không phải tên địch chạy thoát đang hú, mà là một nhóm 5 tên địch khác đang dáo dác nhìn ngang dọc để tìm kiếm.
Cơ hội bắt lại tên lính chạy thoát đã vuột mất. Tình thế lúc này cực kỳ nguy cấp, bởi tên thoát thân đã biết rõ chúng tôi là quân Việt Nam. Nếu để nó về báo cáo được với chỉ huy, toàn bộ lực lượng luồn sâu của đơn vị sẽ bị lộ.
Không thể chậm trễ thêm một giây nào, tôi một mặt cử ngay trinh sát e95 cắt rừng về báo cáo với Trung đoàn để họ kịp thời đổi hướng đi vào vị trí chiếm lĩnh, tuyệt đối không bám theo lối đi cũ của Đặc công nữa. Mặt khác, tôi lệnh cho đơn vị lập tức đổi hướng hành quân, hành quân liên tục suốt ngày đêm để ra khỏi khu vực nguy hiểm, tránh việc tên địch dẫn quân về bao vây, làm cản trở nhiệm vụ luồn sâu.
Trên đường di chuyển, chúng tôi gặp không ít toán địch ra đứng nhìn từ xa. Nhưng trước đó tôi đã quán triệt nghiêm ngặt: gặp địch không được hỏi, không được trả lời; nếu bất ngờ chạm mặt thì chỉ lảng tránh bằng vẻ mặt khó chịu, tỏ ra đang mệt mỏi, hoặc chỉ tay vào mồm ra hiệu bị đau không nói được. Cứ bình thản, tự nhiên như đi ở nhà mình. Biện pháp này tỏ ra vô cùng hiệu quả. Khi đứng nhìn đội hình hành quân của ta, có những nhóm địch nhìn với vẻ nghi ngờ, nhưng thấy quân ta đang đi thẳng vào hướng đất Thái Lan nên rồi chúng cũng bỏ đi.
Cuối cùng, chúng tôi đã vào được vị trí trục 00 phía sau đội hình e95 một cách an toàn. Tại đây, đơn vị sẵn sàng bố trí mìn để chặn địch tháo chạy khỏi khu chiến, đồng thời cũng để chặn quân phía Thái Lan tham chiến theo đúng nhiệm vụ được giao.
Sáng mai đã là ngày "N" – ngày nổ súng! Đêm hôm đó, quân ta âm thầm gài mìn trên khắp các ngả đường mà địch có thể vượt qua. Đồng thời, tôi tổ chức một bộ phận mang theo mìn, cắt rừng đến vị trí đã định để bắt liên lạc với hướng đi của Huỳnh Bá Quận (Tiểu đoàn phó) cùng Trung đoàn 1 (e1), rồi dẫn đường cho e1 vào vị trí. Từ điểm đó, anh em sẽ gài mìn dọc đường và lùi dần về vị trí của tiểu đoàn.
Đêm hôm đó, quân ta phát hiện một tổ địch đang bám theo đường mòn từ hướng Thái Lan tiến vào gần khu vực ta bố trí mìn. Ngay sau khi phát hiện, các chiến sĩ của ta bí mật bám đuôi và bắt quả tang địch đang gài một quả mìn KP2. Chờ chúng đi khuất, ta lập tức gỡ ngay quả mìn đó, rồi tiến sâu về phía bờ bên kia của địch vài chục mét để gài ngược trở lại.
Đến nửa đêm... Ầm!
Một tiếng nổ lớn xé toạc không gian, theo sau là những tiếng la hét, kêu khóc thảm thiết của bọn địch. Đúng là đòn "gậy ông đập lưng ông" đích đáng!
(Còn nữa)
Đón đọc kỳ sau : Chiến dịch cuối trong đội hình Đặc công
