Buổi lễ do Thành ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hải Phòng tổ chức tại khu Mả Chìa, thôn Mai Sơn, xã Vĩnh Bảo. Dự lễ có đồng chí Trần Sỹ Thanh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương; đại diện lãnh đạo thành phố Hải Phòng, các cơ quan Trung ương, lực lượng vũ trang, thân nhân liệt sĩ và nhân dân địa phương.
Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, bốt Mai Sơn từng là nơi địch giam giữ, sát hại nhiều cán bộ cách mạng, du kích và người dân yêu nước. Đặc biệt, giai đoạn 1949 - 1951, nhiều người bị sát hại rồi chôn tập thể tại gò đất phía sau bốt, nay thuộc khu Mả Chìa. Nơi đây từng được người dân gọi bằng cái tên đau thương “cối xay thịt”, ghi dấu những mất mát, hy sinh trong phong trào đấu tranh cách mạng trên tuyến Đường 10.
Trải qua hơn 75 năm, nhân dân địa phương vẫn gìn giữ ký ức về những người đã ngã xuống. Trong quá trình khai hoang, cải tạo đồng ruộng, khi phát hiện hài cốt, người dân đã cẩn thận cất bốc, an táng và hương khói. Trong số 56 hài cốt được tổ chức truy điệu, an táng lần này, có 40 hài cốt được nhân dân gìn giữ qua nhiều năm và 16 hài cốt được lực lượng chức năng tìm kiếm, quy tập. Qua tư liệu lịch sử, lời kể nhân chứng và hồ sơ lưu giữ, xác định trong số những người nằm lại nơi đây có 8 liệt sĩ đã được Tổ quốc ghi công; nhiều trường hợp khác đến nay vẫn chưa rõ danh tính, quê quán.
Thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm”, từ ngày 26/9/2026, cán bộ, chiến sĩ Bộ Chỉ huy quân sự thành phố Hải Phòng phối hợp với lực lượng dân quân, cựu chiến binh và nhân dân địa phương triển khai tìm kiếm, quy tập hài cốt tại khu vực Mả Chìa. Việc tổ chức truy điệu, an táng thể hiện trách nhiệm và đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của Đảng bộ, chính quyền, lực lượng vũ trang và nhân dân thành phố đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Theo chủ trương của Thường trực Thành ủy Hải Phòng, khu Mả Chìa sẽ được quy hoạch, xây dựng thành Khu tưởng niệm các liệt sĩ và đồng bào tử nạn, hoàn thành trong 8 tháng, là công trình thiết thực hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027). Đây cũng là hoạt động cụ thể thực hiện chỉ đạo về bảo tồn các địa điểm tìm thấy mộ liệt sĩ tiêu biểu, góp phần gìn giữ những chứng tích lịch sử và giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ.
Thành phố Hải Phòng tiếp tục tìm kiếm, xác minh thông tin về những người còn chưa rõ danh tính, chăm lo thân nhân liệt sĩ và người có công; đồng thời xây dựng khu Mả Chìa trở thành địa chỉ đỏ, nơi tưởng niệm, tri ân những người đã ngã xuống và lưu giữ ký ức về một thời kỳ đấu tranh kiên cường của quân và dân Đất Cảng.
