Ngày 7/1/2026, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam - nghị quyết chuyên đề đầu tiên của Bộ Chính trị trong nhiệm kỳ Đại hội XIV về lĩnh vực văn hóa. Với quan điểm xác định văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, nguồn lực nội sinh quan trọng và động lực phát triển nhanh, bền vững đất nước, Nghị quyết đã tạo khuôn khổ định hướng cho việc hoàn thiện thể chế, khơi thông nguồn lực và phát huy sức mạnh văn hóa trong giai đoạn phát triển mới. Sau 6 tháng triển khai, nhiều nhiệm vụ trọng tâm đã được thực hiện đồng bộ từ Trung ương đến địa phương, tạo những chuyển biến tích cực trong phát triển văn hóa.
Theo báo cáo tại Hội nghị sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch diễn ra ngày 9/7 đăng trên cổng thông tin của bộ, việc triển khai các nhiệm vụ phát triển văn hóa được thực hiện đồng bộ, bám sát tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 28/2026/QH16 của Quốc hội. Cùng với những kết quả đạt được trên các lĩnh vực, nhiều địa phương và doanh nghiệp cũng đã chia sẻ kinh nghiệm, đề xuất giải pháp nhằm tiếp tục khơi thông nguồn lực, phát huy sức mạnh văn hóa trong giai đoạn phát triển mới.
Ngay từ đầu năm 2026, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, với vai trò cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa, đã tập trung tham mưu hoàn thiện thể chế, xây dựng cơ chế, chính sách và đôn đốc triển khai các nhiệm vụ trọng tâm theo đúng lộ trình. Song song với đó, Bộ tham mưu ban hành nhiều văn bản nhằm cụ thể hóa chủ trương của Đảng và Quốc hội; ban hành Thông tư hướng dẫn thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025-2030; đồng thời phối hợp với các địa phương tổ chức khảo sát, tập huấn, tháo gỡ khó khăn trong quá trình triển khai.
Nhiều nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược cũng được đẩy mạnh như xây dựng Đề án Thương hiệu quốc gia các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam, Bộ Chỉ số văn hóa quốc gia (V-Culture Index), Bộ chỉ tiêu thống kê các ngành công nghiệp văn hóa và cơ sở dữ liệu quốc gia về văn hóa, nghệ thuật, tạo nền tảng thúc đẩy phát triển văn hóa trong môi trường số.
Công tác hoàn thiện thể chế trong 6 tháng đầu năm ghi nhận nhiều kết quả nổi bật. Bộ đã trình cấp có thẩm quyền ban hành 26 văn bản, ban hành 18 thông tư; triển khai 128 nhiệm vụ theo Nghị quyết số 80-NQ/TW, trong đó có 7 nhiệm vụ đã hoàn thành, 7 nhiệm vụ đã trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, 114 nhiệm vụ đang được triển khai đúng lộ trình. Đồng thời, việc thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW, Nghị quyết số 28/2026/QH16 của Quốc hội và Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025-2035 được triển khai đồng bộ trên phạm vi cả nước.
Không chỉ tạo chuyển biến trong hoàn thiện thể chế, việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW còn ghi nhận nhiều dấu ấn trên các lĩnh vực bảo tồn và phát huy giá trị di sản, nghệ thuật biểu diễn, điện ảnh, quyền tác giả và phát triển công nghiệp văn hóa.
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, triển lãm, cuộc thi và chương trình phục vụ các nhiệm vụ chính trị, đối ngoại; đồng thời triển khai xây dựng Đề án Thương hiệu quốc gia các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam và các nhiệm vụ phát triển hạ tầng văn hóa số, từng bước hiện thực hóa mục tiêu đưa công nghiệp văn hóa trở thành ngành kinh tế quan trọng. Công tác bảo hộ quyền tác giả tiếp tục được chú trọng, góp phần tạo môi trường thuận lợi cho hoạt động sáng tạo và phát triển các ngành công nghiệp văn hóa.
Tại các địa phương, việc triển khai Nghị quyết được thực hiện đồng bộ, quyết liệt. Đến nay, 34/34 tỉnh, thành phố đã ban hành chương trình, kế hoạch hành động thực hiện Nghị quyết; nhiều địa phương chủ động xây dựng các nghị quyết, đề án và chiến lược phát triển văn hóa, công nghiệp văn hóa phù hợp với điều kiện thực tiễn.
Lĩnh vực văn hóa tiếp tục ghi nhận nhiều kết quả tích cực trong 6 tháng đầu năm 2026 với 2 di tích quốc gia đặc biệt và 9 di tích quốc gia được xếp hạng; 30 bảo vật quốc gia được công nhận; 12 di sản văn hóa phi vật thể được ghi danh mới, nâng tổng số di sản văn hóa phi vật thể quốc gia lên 735. Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam đón hơn 280.000 lượt khách tham quan, trong khi công tác bảo hộ quyền tác giả tiếp tục được tăng cường với 5.969 giấy chứng nhận đăng ký quyền tác giả, quyền liên quan được cấp.
Từ những kết quả bước đầu, các tham luận tại Hội nghị cũng mang đến nhiều kinh nghiệm thực tiễn và đề xuất giải pháp nhằm tiếp tục cụ thể hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW.
Đại diện Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội cho biết Thành phố tiếp tục xác định văn hóa là một trong những trụ cột phát triển, tập trung hoàn thiện cơ chế, chính sách để phát triển công nghiệp văn hóa gắn với xây dựng Thủ đô sáng tạo. Hà Nội ưu tiên phát huy giá trị hệ thống di sản, mở rộng các không gian sáng tạo, phát triển các ngành công nghiệp văn hóa có lợi thế, đồng thời đẩy mạnh xây dựng hồ sơ trình UNESCO đối với một số di sản tiêu biểu.
Từ thực tiễn địa phương, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Quảng Ninh chia sẻ kinh nghiệm phát huy giá trị di sản thông qua tổ chức các sự kiện văn hóa quy mô lớn và xây dựng sản phẩm văn hóa đặc trưng. Việc kết hợp hài hòa giữa bảo tồn di sản với phát triển công nghiệp văn hóa, du lịch và truyền thông đã góp phần nâng cao sức hấp dẫn, gia tăng giá trị thương hiệu văn hóa của địa phương.
Ở góc độ doanh nghiệp, Tập đoàn Truyền thông Đất Việt đề xuất tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách để khuyến khích doanh nghiệp tham gia phát triển công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo; tăng cường cơ chế hợp tác công - tư nhằm huy động hiệu quả nguồn lực xã hội cho phát triển văn hóa.
Trong khi đó, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lai Châu chia sẻ kinh nghiệm bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc gắn với phát triển cộng đồng thông qua đầu tư thiết chế văn hóa cơ sở, bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể, khôi phục lễ hội truyền thống, nghề thủ công và không gian văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số.
Nhiều địa phương cũng tổ chức hiệu quả các hoạt động văn hóa tiêu biểu như Giỗ Tổ Hùng Vương - Lễ hội Đền Hùng và Tuần Văn hóa - Du lịch Đất Tổ năm Bính Ngọ 2026 tại Phú Thọ; Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội; Lễ hội Hoa Lư năm 2026; Lễ hội Hoa Phượng Đỏ - Hải Phòng 2026; Lễ hội Làng Sen năm 2026; Tuần Di sản văn hóa Quảng Ngãi; Lễ hội Áo dài thành phố Đà Nẵng năm 2026; Chương trình “Cồng chiêng cuối tuần - Thưởng thức và Trải nghiệm” tại Gia Lai cùng nhiều hoạt động văn hóa đặc sắc khác.
Những kết quả đạt được trong 6 tháng đầu năm cho thấy việc triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW đã bước đầu tạo chuyển biến rõ nét trong phát triển văn hóa. Đây là nền tảng quan trọng để ngành Văn hóa tiếp tục hoàn thiện thể chế, phát triển công nghiệp văn hóa, đẩy mạnh chuyển đổi số, phát huy giá trị di sản và xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhanh, bền vững đất nước trong kỷ nguyên mới.
