đền Hạ

Mỗi vùng quê ở Bắc Ninh hôm nay đều mang trong mình một nét văn hóa riêng để người ta nhớ, để người ta thương. Có nơi chỉ cần nhắc tên là người ta nghĩ ngay tới câu quan họ ngọt lịm bên mái đình cổ; có nơi lại gợi nhớ bởi những ngôi chùa rêu phong, tiếng chuông chiều ngân vang giữa không gian làng quê yên bình, cũng có những vùng đất đi vào ký ức bằng những nghề truyền thống đã tồn tại hàng trăm năm, nuôi sống biết bao thế hệ người dân. Nhưng với vùng Vân Hà, điều khiến nhiều người nhớ nhất lại là lễ hội vật cầu nước làng Vân – một lễ hội dân gian rất đặc biệt, rất riêng, mang theo cả hơi thở của làng quê Bắc Bộ xưa vẫn còn hiện diện đến hôm nay.

Lễ hội rước Mẫu đền Hạ - đền Thượng - đền Ỷ La là một trong những sinh hoạt văn hóa tâm linh tiêu biểu, có lịch sử lâu đời, gắn bó mật thiết với đời sống tinh thần của người dân Tuyên Quang. Trải qua nhiều thế hệ, lễ hội không chỉ là dịp để tưởng nhớ, tri ân các bậc tiền nhân mà còn thể hiện đậm nét tín ngưỡng thờ Mẫu - một di sản văn hóa đặc sắc của người Việt.

Trong tâm thức dân gian của người dân, Đức Thánh Tản - Vị thần đứng đầu hàng "Tứ bất tử" trong thần điện Việt. Ngài không chỉ là thành hoàng bảo trợ cho làng xã mà còn được nhân dân tôn thờ là Phúc Thần, Thượng đẳng tối linh thần. Vượt qua không gian và thời gian, Đức Thánh Tản được coi là vị anh hùng trị thủy, anh hùng văn hóa, anh hùng dân tộc từ thuở mở mang bờ cõi.