Sáng 11/7, tại số 8 Cao Đạt (phường Lê Đại Hành, Hà Nội), Nhà hàng Bến Xưa chính thức ra mắt mô hình “Điểm đến Văn hóa - Ẩm thực - Nghệ thuật”, hướng đến xây dựng không gian trải nghiệm kết nối văn hóa truyền thống, nghệ thuật và tinh hoa ẩm thực Việt Nam.
Trong nhiều năm qua, việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống không chỉ dừng lại ở công tác nghiên cứu, sưu tầm hay tổ chức lễ hội mà ngày càng hướng tới những hình thức tiếp cận mới, đưa di sản đến gần hơn với công chúng. Từ định hướng đó, Bến Xưa được xây dựng như một không gian kết nối giữa văn hóa, ẩm thực và nghệ thuật, nơi mỗi hoạt động đều góp phần kể câu chuyện về con người, vùng đất và bản sắc Việt Nam.
Theo Ban Tổ chức, mỗi chủ đề tại Bến Xưa sẽ gắn với một vùng văn hóa cụ thể. Bên cạnh việc giới thiệu các món ăn truyền thống, chương trình còn kết hợp âm nhạc, nghệ thuật trình diễn, giao lưu với nghệ nhân, chuyên gia và những câu chuyện về nguyên liệu, phong tục, tập quán của từng địa phương. Qua đó, công chúng không chỉ thưởng thức hương vị mà còn có thêm cơ hội cảm nhận chiều sâu văn hóa ẩn sau mỗi món ăn và mỗi không gian trải nghiệm.
Đánh giá về mô hình này, đại diện Viện Nghiên cứu Văn hóa và Phát triển cho rằng trong bối cảnh phát triển công nghiệp văn hóa và Hội nhập quốc tế, việc bảo tồn các giá trị truyền thống không chỉ dừng lại ở hoạt động nghiên cứu hay lưu giữ mà cần được gắn với đời sống đương đại. Những không gian kết nối giữa văn hóa, ẩm thực và nghệ thuật là một cách tiếp cận mới, giúp công chúng tiếp cận di sản bằng trải nghiệm thực tế, qua đó khơi dậy tình yêu và ý thức gìn giữ bản sắc dân tộc.
Chia sẻ về ý tưởng hình thành Bến Xưa, Nghệ sĩ viola quốc tế Nguyễn Nguyệt Thu ( ảnh trên) cho biết cảm hứng bắt nguồn từ chính những năm tháng sinh sống và biểu diễn ở nước ngoài. Theo chị, điều người Việt xa quê nhớ nhất không chỉ là món ăn mà còn là ký ức gắn với quê hương.
“Là một người đã có thời gian dài làm việc tại nước ngoài, tôi luôn nhớ những món ăn rất giản dị của ngày xưa nhưng nếu muốn thưởng thức nhiều hương vị quê nhà thì phải đi rất nhiều nơi và từ đó mong muốn tạo nên một không gian để mọi người không chỉ tìm lại hương vị quen thuộc mà còn được sống lại những năm tháng tuổi thơ qua thanh âm và câu chuyện của từng vùng miền”, nghệ sĩ Nguyệt Thu chia sẻ.
Theo chị, Bến Xưa không đơn thuần là nơi thưởng thức ẩm thực mà còn là không gian để mỗi người tìm về những ký ức đẹp, tiếp thêm năng lượng tinh thần và cảm nhận sâu sắc hơn những giá trị văn hóa Việt trong đời sống hiện đại nhiều bộn bề.
Từ ý tưởng đó, Bến Xưa được định hướng không đơn thuần là một điểm đến ẩm thực mà là một không gian trải nghiệm, nơi những yếu tố tưởng chừng riêng lẻ như món ăn, âm nhạc, vùng nguyên liệu và câu chuyện văn hóa được kết nối thành một hành trình thống nhất.
Theo Chuyên gia Ẩm thực Ngọ Văn Chung ( ảnh trên), các chương trình đầu tiên sẽ tập trung vào ba chủ đề Bến Xưa, Tây Bắc và Đồng quê, trước khi mở rộng sang các chủ đề như Làng Chài, Cố Đô, Cung Đình… Mỗi chương trình được xây dựng trên cơ sở nghiên cứu nguyên liệu bản địa, kỹ thuật chế biến truyền thống và đặc trưng văn hóa của từng vùng miền, góp phần tôn vinh giá trị của ẩm thực Việt trong mối liên hệ với lịch sử và đời sống cộng đồng.
Bên cạnh việc giới thiệu các món ăn, mô hình còn hướng tới kết nối các nghệ nhân, nghệ sĩ, nhà nghiên cứu và những người làm nghề nhằm tạo nên một hệ sinh thái cùng tham gia gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa. Đây cũng là cách để văn hóa được tiếp cận bằng trải nghiệm thực tế thay vì chỉ được tiếp cận qua trưng bày hay tư liệu.
Các đại biểu và khách mời cũng được thưởng thức phần trình diễn của Nghệ sĩ viola quốc tế Nguyễn Nguyệt Thu, mở đầu cho chuỗi hoạt động nghệ thuật sẽ được tổ chức thường xuyên tại Bến Xưa.
Nhân dịp này, Ban Tổ chức cũng giới thiệu chương trình chuyên đề đầu tiên mang tên “Đêm Tây Bắc”, dự kiến diễn ra trong hai ngày 17 và 18/7. Chương trình sẽ tái hiện không gian văn hóa vùng cao thông qua các món ăn đặc trưng, âm nhạc dân tộc, những câu chuyện về vùng nguyên liệu và hoạt động giao lưu với nghệ nhân, chuyên gia.
Hiện nay, nhu cầu trải nghiệm văn hóa ngày càng được quan tâm, những mô hình kết nối giữa di sản và đời sống như Bến Xưa được kỳ vọng sẽ mở thêm một kênh quảng bá văn hóa Việt theo hướng gần gũi, sinh động. Thông qua ẩm thực, nghệ thuật và những câu chuyện vùng miền, mỗi trải nghiệm tại đây không chỉ dừng lại ở việc thưởng thức mà còn góp phần khơi gợi tình yêu đối với bản sắc dân tộc và truyền cảm hứng gìn giữ các giá trị văn hóa trong cộng đồng.
