Nhà văn Đặng Vương Hưng

Gần đây, sau khi đọc loạt bài viết trên MXH Facebook và các báo chí – truyền thông Việt Nam giới thiệu về những “Hồ sơ Chứng tích chiến tranh”, một số cựu chiến binh Việt Nam đã liên hệ với chúng tôi và hỏi: Vậy còn hơn ngàn quân nhân Mỹ mất tích, chúng ta có tiếp tục tìm kiếm không? Tại sao không! Bởi những hồ sơ CDEC nêu trên nằm trong khuôn khổ của Dự án nhân văn, do Chính phủ Hoa Kỳ khởi xướng và tài trợ, mang tên: Sáng kiến Tìm kiếm người Việt Nam mất tích trong Chiến tranh (Vietnam Wartime Accounting Initiative – VWAI).

Giữa những tài liệu chiến tranh đã ngả màu thời gian, đôi khi vẫn còn những dòng chữ khiến người đọc lặng đi. Đó là những lá thư của người lính viết vội nơi chiến trường, gửi về quê nhà với tất cả nỗi nhớ và niềm tin. Một trong những lá thư như vậy thuộc về Võ Thành Dũng, người lính quê Trà Vinh. Lá thư được viết giữa tiếng súng và bom đạn năm 1967, gửi cho cha mẹ ở quê nhà. Gần 60 năm trôi qua, bức thư ấy vẫn còn lưu lại trong “Hồ sơ chứng tích chiến tranh” bên Mỹ – nhưng số phận của người viết thì vẫn chưa được biết rõ.

Thật khó có con số thống kê đầy đủ, bởi trong những năm tháng chiến tranh ác liệt, bên cạnh những trận đánh lớn của Quân đội trên chiến trường, còn có một mặt trận, với đặc thù là thầm lặng, bí mật của lực lượng An ninh, Tình báo và An ninh vũ trang. Hàng vạn cán bộ, chiến sĩ Công an và An ninh cách mạng đã hoạt động bí mật giữa chiến trường, trong các vùng do đối phương kiểm soát, trong nhà tù, trong những mạng lưới điệp báo và cơ sở cách mạng. Họ chiến đấu không quân phục, không phiên hiệu, nhiều khi không có cả danh tính thật…

(Sách in mấy năm rồi, nhưng ai chưa đọc thì vẫn là mới)

Tình cờ tôi gặp nhà văn Đặng Vương Hưng cách đây gần 30 năm trước, nói là gặp cho oai chứ thực ra tôi chỉ được đọc bài của anh ở trên báo An Ninh Thế Giới.