Trong kinh doanh, lợi nhuận là mục tiêu quan trọng, nhưng không thể là thước đo duy nhất của sự phát triển. Một doanh nghiệp muốn đi xa cần năng lực quản trị, chất lượng sản phẩm, uy tín thương hiệu và trên hết là hệ giá trị đủ bền vững để tạo niềm tin với người lao động, khách hàng, đối tác và xã hội.
Từ yêu cầu đó, ngày 26/6/2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà ký Quyết định số 1157/QĐ-TTg ban hành Khung chuẩn mực đạo đức, văn hóa kinh doanh gắn với bản sắc dân tộc và tiếp cận tinh hoa văn hóa kinh doanh thế giới. Văn bản này không chỉ đặt ra một hệ chuẩn mực cho hoạt động kinh doanh mà còn khẳng định vai trò của văn hóa như một nguồn lực trong phát triển doanh nghiệp.
Khung chuẩn mực được xây dựng trên 6 giá trị cốt lõi: Nhân văn, Liêm chính, Minh bạch, Trách nhiệm, Sáng tạo và Hội nhập. Trong đó, Nhân văn giữ vai trò trung tâm. Cách tiếp cận này cho thấy hoạt động kinh doanh hiện đại không thể tách rời con người, từ khách hàng, người lao động đến cộng đồng và người tiêu dùng.
Điểm đáng chú ý là Khung chuẩn mực không chỉ hướng tới việc doanh nghiệp tuân thủ pháp luật. Văn bản còn đặt ra yêu cầu cao hơn: kinh doanh phải trung thực, minh bạch, có trách nhiệm với xã hội, với môi trường và với sự phát triển chung của đất nước. Đây là những giá trị ngày càng trở thành điều kiện để doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh trong hội nhập.
Theo Quyết định, Khung chuẩn mực áp dụng đối với doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam; doanh nhân Việt Nam, doanh nhân nước ngoài đang kinh doanh tại Việt Nam; các tổ chức xã hội nghề nghiệp và cơ quan nhà nước tham gia xây dựng, tổ chức thực thi chuẩn mực đạo đức, văn hóa trong hoạt động kinh doanh.
Phạm vi áp dụng trải rộng trong toàn bộ hoạt động quản trị, sản xuất, kinh doanh, truyền thông thương hiệu và quan hệ đối tác. Điều đó cho thấy văn hóa kinh doanh không chỉ nằm ở khẩu hiệu hay hình ảnh bên ngoài doanh nghiệp, mà phải được thể hiện trong cách quản trị, cách ứng xử với người lao động, khách hàng, đối tác và thị trường.
Đến năm 2027, Việt Nam đặt mục tiêu có ít nhất 60 trong số 200 doanh nghiệp thí điểm ban hành bộ quy tắc ứng xử hoặc bộ quy tắc đạo đức doanh nghiệp trên cơ sở áp dụng Khung chuẩn mực. Ít nhất 10.000 doanh nhân, doanh nghiệp sẽ được đào tạo, nâng cao nhận thức và hướng dẫn áp dụng trong thực tiễn.
Đến năm 2030, mục tiêu là có ít nhất 1.000 doanh nghiệp áp dụng Khung chuẩn mực, từng bước tiệm cận các yêu cầu về sản phẩm, dịch vụ theo chuẩn mực ESG quốc tế. Đồng thời, Việt Nam phấn đấu quảng bá tối thiểu 20 doanh nghiệp mang bản sắc dân tộc tại các diễn đàn, hội nghị và cơ chế đối thoại quốc tế uy tín.
Những mục tiêu này cho thấy Khung chuẩn mực không dừng ở định hướng đạo đức chung, mà gắn với yêu cầu phát triển bền vững và năng lực hội nhập của doanh nghiệp Việt Nam. Khi ESG, trách nhiệm xã hội, minh bạch quản trị và uy tín thương hiệu ngày càng trở thành tiêu chuẩn của thị trường toàn cầu, văn hóa kinh doanh không còn là phần mềm phụ trợ mà trở thành một lợi thế cạnh tranh.
Từ nền tảng giá trị văn hóa dân tộc, Khung chuẩn mực hướng doanh nghiệp tới cách phát triển hài hòa hơn: tăng trưởng nhưng không đánh đổi liêm chính; sáng tạo nhưng không xa rời trách nhiệm; hội nhập nhưng vẫn giữ bản sắc. Đó cũng là con đường để doanh nghiệp Việt Nam xây dựng uy tín lâu dài trong nước và trên trường quốc tế.
Việc ban hành Khung chuẩn mực đạo đức, văn hóa kinh doanh vì vậy không chỉ là một bước hoàn thiện chính sách. Đây còn là lời nhắc về vai trò của văn hóa trong kinh tế: doanh nghiệp chỉ có thể phát triển bền vững khi biết đặt con người, niềm tin, trách nhiệm và bản sắc vào trung tâm của hoạt động kinh doanh.
