Từ "Quyền được... ăn sáng và cà phê" đến "Quyền được... quét nhà và chống gậy đi chơi"
Một sáng nào đó, được tự bước ra cửa, chọn bát phở hợp khẩu vị, ngồi uống cà phê với người bạn quý, xin hãy nhận ra mình đang có một ngày đáng sống. Và nếu về nhà, thấy mẹ còn muốn cầm chổi quét vài chiếc lá, hãy nghe cụ nói trước khi vội can.
Biết đâu, hạnh phúc mà ta tìm kiếm suốt đời vẫn đang ở rất gần: trong ly cà phê còn ấm, trong tiếng chổi ngoài sân, trong một lời rủ nhau ra đầu ngõ.
Cuối thu về với Nha Trang
Có những miền đất, người ta chỉ cần đến một lần đã thấy thân quen, nhưng cũng có những nơi dù trở lại bao nhiêu lần vẫn khám phá thêm những điều mới mẻ. Nha Trang là một miền đất như thế. Những ngày cuối thu, khi Hà Nội đang dịu dàng trong hương hoa sữa và những cơn gió heo may, chúng tôi lại tìm về thành phố biển miền Trung.
Đồng hành với tôi là PGS.TS Nguyễn Minh Vỹ, một cựu chiến binh, nhà khoa học và tác giả tập sách ảnh chiến trường Quảng Trị “Phút giây đáng nhớ”. Chúng tôi vào Nha Trang theo lời mời của doanh nhân Lê Thành Phong - Một người con của quê hương Kinh Bắc. Hai người lính già, hai người bạn từng cùng nhau đi tìm ký ức chiến tranh, giờ có dịp cảm nhận vẻ đẹp của hòa bình giữa mùa thu xứ Trầm Hương.
Hồ sơ 119/2026: Người liệt sĩ để lại nhật ký chiến trường và nhiều tư liệu quý
Những trang nhật ký đã giữ lại tiếng nói của người lính qua bao năm tháng. Giờ đây, gia đình mong những trang hồ sơ và ký ức đồng đội giúp tìm được nơi ông nằm xuống. Để người con đã gần bảy mươi tuổi có thể đến bên mộ cha, tự tay thắp một nén hương, thực hiện điều mẹ mình từng mong mà chưa kịp làm được. Thông tin xin liên hệ chị Lê Vĩnh Lệ, cháu ngoại liệt sĩ Nguyễn Lương Thầm, phường Đồng Thuận, tỉnh Quảng Trị; điện thoại: 0911 369 679.
Nhà văn Quốc Toản “Tái xuất giang hồ” với hơn 500 trang “Lang thang ký”
Ở tuổi đã đi qua nhiều thăng trầm của cuộc đời, Quốc Toản vẫn giữ được sự trẻ trung và một trái tim nhạy cảm. Anh vẫn thích lên đường, vẫn mê chụp ảnh, vẫn thích giao lưu, đàn hát, làm thơ và trò chuyện cùng bạn bè. Đặc biệt, anh vẫn có khả năng nhận ra những vẻ đẹp bất ngờ giữa cuộc sống bình thường.
Hơn 500 trang Lang thang ký không phải dấu chấm hết cho một cuộc hành trình. Có lẽ đó mới chỉ là một chặng dừng chân, để người viết ngoảnh lại, nhìn những miền đất đã qua, những gương mặt đã gặp, những kỷ niệm đã trở thành một phần máu thịt của mình.
Xin chúc mừng nhà văn, nhà thơ, cựu chiến binh Nguyễn Quốc Toản – người bạn đồng hành nghĩa tình, nghệ sĩ tài hoa của xứ Đoài mây trắng!
Hồ sơ 118/2026: Tìm lại danh tính người liệt sĩ trong trận đánh bảo vệ Nhà hát lớn Hải Phòng – Mở đầu cho toàn quốc kháng chiến 1946
Gần 80 năm sau trận chiến bảo vệ Nhà hát Lớn Hải Phòng ngày 20/11/1946 (trước đêm Toàn quốc kháng chiến 19/12/1046 tại Hà Nội một tháng) bà Nguyễn Thị Trinh vẫn bền bỉ tìm kiếm danh tính người em trai của bà nội mình – một chiến sĩ Vệ quốc đoàn được cho là đã hy sinh trong trận đánh lịch sử ấy. Không còn giấy báo tử, không có Bằng “Tổ quốc ghi công”, thậm chí tên người liệt sĩ cũng chưa được xác định, cuộc tìm kiếm giờ đây phải lần theo những hồi ký, danh sách và ký ức còn sót lại.
Hồ sơ 117/2026: Hai anh em ruột đều hy sinh, một người đã trở về, một người vẫn đang được tìm kiếm
Trong lá thư gửi Dự án “Sáng kiến Tìm kiếm người Việt Nam mất tích trong chiến tranh” (TTU–VWAI), anh Đỗ Quốc Huy kể về hai người bác ruột, quê ở xã Văn Phú, huyện Trấn Yên, tỉnh Yên Bái cũ, cùng hy sinh trong chiến tranh: liệt sĩ Đỗ Viết Sáng và liệt sĩ Đỗ Viết Phương. Gia đình đã tìm được phần mộ bác Sáng tại Nghĩa trang liệt sĩ Long Thành, tỉnh Đồng Nai. Còn với bác Phương, sau gần sáu thập niên, người thân vẫn lần theo một địa danh ghi trong hồ sơ: làng An Ghê, xã Sơn Linh, huyện Sơn Hà, tỉnh Quảng Ngãi. Họ mong có thêm nhân chứng để xác minh nơi an táng và đưa bác trở về.
Ai là người khởi xướng và vận động thành lập Hội Văn học Nghệ thuật Hà Bắc cũ, nay là Bắc Ninh ?
Ngày 30/1/1980, UBND tỉnh ban hành Quyết định số 58/QĐTC cho phép thành lập Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Hà Bắc. Ban trù bị gồm 10 người do ông Lê Hồng Dương làm Trưởng ban.
Cần lưu ý rằng thời điểm đó, Lê Hồng Dương đương nhiệm là Trưởng Ty Văn hóa, là người khởi xướng, đồng thời cũng là Trưởng Ban Vận động thành lập Hội Văn học Nghệ thuật Hà Bắc, do UBND tỉnh ra quyết định. Nghĩa là ông có quyền rất lớn trong việc đề xuất và quyết định nhân sự Đại hội lần thứ nhất được tổ chức năm 1983. Nếu là người “tham quyền cố vị” chắc chắn Lê Hồng Dương sẽ chọn cho mình chiếc ghế Chủ tịch Hội, để sau khi nghỉ hưu vẫn có chỗ ngồi đàng hoàng, như nhiều quan chức cùng thời và sau này từng làm.
Nhưng không, nhiều người rất ngạc nhiên khi Đại hội diễn ra, Lê Hồng Dương vẫn vui vẻ đến dự, nhưng ông từ chối tham gia Đoàn Chủ tịch, cũng không ứng cử vào Ban Chấp hành. Ông chỉ lặng lẽ ngồi cuối hội trường quan sát và gật đầu mỉm cười, chia vui với mọi người.
Hồ sơ 116/2026: Nửa thế kỷ tìm người liệt sĩ được an táng tại “Đông ngã ba Lộc Tấn 1 km”
Suốt hơn nửa thế kỷ, người thân vẫn chờ đợi. Những người từng biết rõ câu chuyện năm xưa ngày càng ít đi, vì vậy việc tìm kiếm và thu thập thông tin lúc này là hết sức cấp thiết. Sự chia sẻ của cộng đồng không chỉ giúp một gia đình tìm lại người thân mà còn góp phần thực hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, trả lại tên tuổi và nơi yên nghỉ cho những người đã hiến dâng tuổi xuân vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Gia đình xin trân trọng cảm ơn mọi sự quan tâm, chia sẻ và giúp đỡ. Mọi thông tin liên quan đến liệt sĩ Nguyễn Văn Lập và địa điểm “Đông ngã ba Lộc Tấn 1 km”, xin vui lòng liên hệ: Anh Phạm Văn Nhưng – đại diện gia đình. Địa chỉ: xã Yên Mạc, tỉnh Ninh Bình. Điện thoại: 0984 306 289.
"Tôi nhớ những ngày thu đã xa"
Cuối thu Hà Nội, tôi ngồi giữa phố xá và nhớ người đã khuất. Những câu thơ cũ lại vang lên, mang theo một cuộc gặp gần 25 năm trước.
Người đầu tiên trong ảnh đã đi xa. Người ngồi bên cạnh cũng đã già. Một đường phố rất đẹp cạnh Hồ Tây ở Hà Nội đã được đặt tên Nguyễn Đình Thi. Những câu thơ vẫn trở về, mỗi lần đọc lại, dường như lại chạm vào một miền ký ức khác. “Tôi nhớ những ngày thu đã xa…” và nhớ cả những mùa thu đã qua...
Hồ sơ 115/2026: Tìm liệt sĩ Nguyễn Vĩnh Chư theo “Tây Bắc bản đồ”
Ai từng biết người chiến sĩ quê Mỹ Thành, có mẹ tên Nguyễn Thị Sự? Ai nhớ đơn vị ở đâu vào ngày 08/2/1968, có những chiến sĩ nào hy sinh do pháo kích? Ai từng tham gia chôn cất, ghi danh sách, vẽ sơ đồ mộ hoặc biết những đợt quy tập sau này? Một tên đồng đội, một trang sổ, một ký hiệu trên bản đồ có thể mở thêm hướng xác minh.
Những người từng sống, chiến đấu hoặc làm việc ở khu vực liên quan, dù ở bên nào của cuộc chiến, nếu còn giữ bản đồ, ảnh, nhật ký, danh sách thương vong hay tài liệu ghi nhận việc chôn cất, xin giúp đối chiếu. Đặc biệt cần tư liệu có thể làm rõ cụm chữ “Tây Bắc Bản Đồ” và vị trí hoạt động của đơn vị đúng thời điểm liệt sĩ hy sinh.
Một bức ảnh thời chiến khu Việt Bắc – Cả một miền ký ức văn chương
Những tên tuổi trong ảnh đã được ghi nhận bằng các giải thưởng cao quý. Nam Cao, Nguyễn Huy Tưởng, Chế Lan Viên, Nguyễn Đình Thi, Nguyên Hồng, Tô Hoài, Học Phi là những tác giả được tặng hoặc truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh. Kim Lân và Nguyễn Xuân Sanh được tặng Giải thưởng Nhà nước năm 2001. Hoàng Trung Thông được truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh năm 2022, sau Giải thưởng Nhà nước năm 2001. Đằng sau mỗi sự ghi nhận là một đời lao động nghệ thuật và những tác phẩm đã vượt qua thử thách của thời gian.
Đại đội C58 – Nửa thế kỷ và lời tri ân một thế hệ những người lính
Ngày 13/10/2026, kỷ niệm tròn 50 năm kể từ ngày 100 chiến sĩ trẻ nhập ngũ, tập hợp trong đội hình Đại đội C58, thuộc Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Hà Bắc cũ.
Khoác bộ quân phục mới tinh, mang trong tim hào quang chiến thắng 30/4/1975, họ bước vào đời lính với niềm tin đất nước đã hòa bình. Nhưng phía trước còn những năm tháng bảo vệ biên giới và biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.
Từ cuộc gặp lại cảm động và câu chuyện C58 đã gợi một lời tri ân sâu nặng đối với thế hệ người lính sau ngày đất nước thống nhất.
Hồ sơ 114/2026: Tìm liệt sĩ Bùi Ngọc Xoa từ di bút một phần lá thư và tờ giấy báo tử bị cháy
Trong thư gửi TTU-VWAI, chị Bùi Thị Xuân Hoa - hiện đang làm việc tại Báo Pháp luật Việt Nam, đề nghị dự án hỗ trợ “trong khả năng có thể”. Mong muốn ấy rất cụ thể: từ tên tuổi, quê quán, chức vụ, ngày hy sinh và những lá thư còn lại, giúp gia đình tìm thêm thông tin về người chú. TTU-VWAI là chương trình nghiên cứu và hợp tác nhân đạo, trong đó Đại học Công nghệ Texas giữ vai trò chủ đạo khai thác tư liệu lưu trữ về chiến tranh Việt Nam, phối hợp với các đối tác để hỗ trợ tìm kiếm người mất tích. Ai có thông tin, xin gửi tới địa chỉ công tác: 42/29 Nguyễn Chí Thanh, Hà Nội; điện thoại 0903.268.489; email xuanhoaplvn@gmail.com.
Đặng Lương Mô – Người mang khát vọng vi mạch Việt Nam ra thế giới
Trong suốt sự nghiệp khoa học, Đặng Lương Mô có hơn 300 công trình nghiên cứu và hơn 10 bằng phát minh, sáng chế. Ông được bầu vào Viện Hàn lâm Khoa học New York năm 1992, đồng thời là hội viên cao cấp của Viện Kỹ sư Điện và Điện tử quốc tế (IEEE), một tổ chức nghề nghiệp uy tín trong lĩnh vực điện, điện tử và công nghệ thông tin. Ông cũng được ghi nhận bởi Toshiba và Đại học Hosei vì những đóng góp chuyên môn xuất sắc. Đó là những dấu mốc thể hiện sự trưởng thành của một nhà khoa học Việt Nam trong môi trường cạnh tranh quốc tế, nơi năng lực nghiên cứu phải được khẳng định bằng kết quả cụ thể, bằng những phát hiện, giải pháp kỹ thuật và công trình có giá trị đối với cộng đồng chuyên môn.
Hồ sơ 113/2026: Cần tìm thêm thông tin và nhân chứng về Bệnh viện K76A trong chiến tranh
TTU-VWAI mong nhận được thông tin từ những người từng công tác, điều trị, chiến đấu hoặc sinh sống tại khu vực liên quan đến Bệnh viện K76A, nhất là vùng núi Mây Tào và những địa bàn được tư liệu nhắc đến dưới tên Đồng Nai, Bà Rịa – Vũng Tàu, Bình Thuận, cũng như các tên địa phương thời chiến.
Đó có thể là bác sĩ, y sĩ, y tá, hộ lý, dược tá; cán bộ quản trị, chiến sĩ bảo vệ, người vận tải, giao liên; thương binh từng nằm điều trị; người dân từng tiếp tế, dẫn đường hoặc biết các khu chôn cất. Đặc biệt, ký ức của người từng trực tiếp an táng đồng đội, ghi tên trên mộ, vẽ sơ đồ nghĩa địa hoặc tham gia di chuyển phần mộ có thể đem lại những thông tin rất cần thiết.
Đặng Nghiêm Vạn – Người đi tìm những mạch nguồn văn hóa Việt Nam
Trong lịch sử dân tộc học và tôn giáo học Việt Nam, Giáo sư Đặng Nghiêm Vạn thuộc lớp người mở đường. Từ công việc dạy học ở miền núi đến nghiên cứu các tộc người, từ những chuyến đi thực địa đến những cuộc tranh luận về đời sống tín ngưỡng, ông theo đuổi một câu hỏi lớn: cộng đồng Việt Nam được hình thành, gắn bó và gìn giữ bằng những sức mạnh văn hóa nào? Cuộc đời ông cho thấy một cách phụng sự đất nước bằng sự hiểu biết sâu sắc về con người.
Hồ sơ 112/2026: Những trang di bút “biết nói” của liệt sĩ Hoàng Anh Thiết
Hơn nửa thế kỷ sau ngày người chú ra đi, ông Hoàng Văn Binh vẫn nhớ lời dặn dành cho đứa cháu mới mười tuổi: ở nhà gắng học cho giỏi. Người chú ấy, liệt sĩ Hoàng Anh Thiết, chưa trở về với gia đình. Nhưng những trang di bút trong sổ tay còn lưu trong CDEC mã số F034604221623, do Dự án “Sáng kiến Tìm kiếm người Việt Nam mất tích trong chiến tranh” (TTU-VWAI) phát hiện, đã giúp người thân gặp lại một phần cuộc đời anh. Qua nét chữ, ký ức về người cha nghèo và những đồng đội đã khuất, các di vật đang cất lên tiếng nói, nối lại tình thân từng bị chiến tranh chia cắt.
Đặng Vũ Hiệp – Vị tướng mang theo lời mẹ dặn
Thượng tướng Đặng Vũ Hiệp (1928–2008), bí danh Đặng Hùng, gắn bó nhiều năm với chiến trường Tây Nguyên, từng giữ cương vị Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam. Qua các trận đánh và công việc thời bình, một nét nhất quán hiện lên: trách nhiệm với người lính. Ông góp sức xây dựng ý chí chiến đấu, chăm lo chính sách hậu phương, rồi tiếp tục hoạt động vì nạn nhân chất độc da cam. Cuộc đời ấy để lại những trang ký ức cùng nhiều nghĩa tình.
Hồ sơ 111/2026: Hơn nửa thế kỷ mong đưa liệt sĩ Nguyễn Thành Hiền trở về quê nhà
Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, người lính năm nào vẫn chưa trở về với quê hương. Nhưng trong căn nhà của gia đình, những tờ giấy khen cũ và Bằng Tổ quốc ghi công vẫn được gìn giữ như lời nhắc nhở về một sự hy sinh không bao giờ bị lãng quên. Mong rằng từ sự chung tay của cộng đồng, một ngày không xa, hành trình tìm kiếm sẽ có hồi đáp để liệt sĩ Nguyễn Thành Hiến được trở về nằm lại trong lòng đất mẹ Quang Minh.